Wypatrując Andersa. Konspiracja niepodległościowa w województwie śląskim 1945-1948

Publikacja w popularnej formie ukazuje mozaikę funkcjonujących w województwie śląskim organizacji niepodległościowych, wpisanych w skomplikowany kontekst polityczny i społeczny lat 1945–1948. Prezentuje i wyjaśnia ideologię, strategię oraz taktykę przyjętą przez poszczególne odłamy podziemia antykomunistycznego na Górnym Śląsku i w Zagłębiu Dąbrowskim. Przedstawia organizacje konspiracyjne oraz ich żołnierzy i uczestników w sposób jak najbardziej rzetelny, pozwalający czytelnikom na samodzielne szukanie odpowiedzi na pytania o przyczyny zaangażowania żołnierzy podziemia, postawy ideowe, cele prowadzonej walki i nadzieje na ich realizację. Obrazuje także cenę, jaką przyszło płacić schwytanym członkom organizacji niepodległościowych za działalność wymierzoną przeciwko komunistycznemu państwu: brutalne przesłuchania i zakłamane procesy sądowe. Wyjaśnia wreszcie, w jaki sposób aparat bezpieczeństwa, wykorzystując agentów i informatorów (niejednokrotnie rekrutujących się spośród złamanych podczas przesłuchań uczestników podziemia) i rozgrywając mniej lub bardziej wyrafinowane prowokacje, sprawnie zlikwidował większość formacji konspiracyjnych. SPIS TREŚCI Wstęp [ROZDZIAŁ 1] Nadzieje i rzeczywistość 1. 1. Polityka i podziemie w latach 1944–1948 1. 2. Powojenny Górny Śląsk i Zagłębie Dąbrowskie [ROZDZIAŁ 2] Oczekiwania i cele powojennej konspiracji 2. 1. Oczekiwania i cele powojennej konspiracji 2. 2. Lokalne interpretacje [ROZDZIAŁ 3] Struktury podziemia niepodległościowego w województwie śląskim 3. 1. Podziemie poakowskie 3. 1. 1. Armia Krajowa – Delegatura Sił Zbrojnych na Śląsku i w Zagłębiu Dąbrowskim Ostatnie miesiące Okręgu Śląskiego Armii Krajowej Okręg Śląski AK w likwidacji i organizacja „ Nie” Okręg Śląski Delegatury Sił Zbrojnych 3. 1. 2. Zrzeszenie „ Wolność i Niezawisłość” w województwie śląskim Struktury specjalne WiN w województwie śląskim Struktury terytorialne – Okręg Śląski WiN Struktury eksterytorialne – Obszar Lwowski Zrzeszenia WiN 3. 1. 3. Ponadregionalne i lokalne organizacje poakowskie Okręg „ Klimczok” Konspiracyjnego Wojska Polskiego Siatka wywiadowcza Armii Polskiej w Kraju Organizacja Pawła Cierpioła „ Makopola” Oddział Władysława Musialika „ Bolesława” Oddział „ Tartak” Franciszka Olszówki „ Otta” 3. 2. Podziemie narodowe 3. 2. 1 Narodowe Zjednoczenie Wojskowe Sztab VIII Okręgu NZW Górny Śląsk i Zagłębie Dąbrowskie Podokręg NZW kryptonim „ Olga” Placówka NZW „ Rybitwa” Sztab Powiatowy NZW w Cieszynie kryptonim „ Czesław – 20” 3. 2. 2. Narodowe Siły Zbrojne Początki konspiracji NSZ na Śląsku Cieszyńskim i Ziemi Żywieckiej. Sztab VII Śląskiego Okręgu NSZ Likwidacja struktur sztabowych NSZ na Górnym Śląsku i w Zagłębiu Dąbrowskim Organizacje młodzieżowe o profilu narodowym (1945–1947) Lokalne oddziały NSZ bez łączności ze strukturami sztabowymi Śląskie Siły Zbrojne (1946–1948) 3. 2. 3. Zgrupowanie NSZ Henryka Flamego „ Bartka” Początki Czas sukcesów (wiosna – lato 1946 r.) W cieniu operacji „ Lawina” (wrzesień 1946 r. – luty 1947 r.) Po amnestii 3. 3. Nieafiliowane podziemie młodzieżowe [ROZDZIAŁ 4] Działania aparatu represji wobec konspiracji poakowskiej i narodowej 4. 1. Struktury i kadry 4. 2. Sowieci w walce z podziemiem 4. 3. Agenci w sztabie NSZ i NZW 4. 4. Aparat bezpieczeństwa w chwilowej defensywie 4. 5. Likwidacja Okręgu Śląskiego KWP 4. 6. Operacja „ Lawina” 4. 6. 1. „ Kapitan Lawina” w obozie „ Bartka” 4. 6. 2. Transporty donikąd 4. 6. 3 Sprawcy 4. 7. Rozbicie struktur WiN 4. 8. Komunistyczny„ wymiar sprawiedliwości” 4. 9. Amnestia 1947 roku – koniec i początek walki Zakończenie Wykaz ważniejszych skrótów Literatura (wybór) Indeks osobowy