{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Zaolzie : polsko-czeski spór o Śląsk Cieszyński 1918-2008",
  "subtitle": null,
  "slug": "zaolzie-polsko-czeski-spor-o-slask-cieszynski-1918-2008",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/agnieszka-knyt/zaolzie-polsko-czeski-spor-o-slask-cieszynski-1918-2008",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/agnieszka-knyt/zaolzie-polsko-czeski-spor-o-slask-cieszynski-1918-2008.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/agnieszka-knyt/zaolzie-polsko-czeski-spor-o-slask-cieszynski-1918-2008.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Agnieszka Knyt",
      "slug": "agnieszka-knyt",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/agnieszka-knyt"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2008-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/dom-spotkan-z-historia/agnieszka-knyt/zaolzie-polsko-czeski-spor-o-slask-cieszynski-1918-2008_978-83-6128-311-9-4949b9ac.jpg?v=2026-09-02%2019%3A21%3A13",
  "description": "Praca w ramach projektu XX wiek na Zaolziu. oprac. red. Agnieszka Knyt Ze wstępu Zbigniewa Gluzy „ Pracę nad projektem „ XX wiek na Zaolziu” zaczęliśmy w Ośrodku KARTA trzy lata temu. Wcześniej, mimo prób, nie udawało się nawet zacząć. Z warszawskiej perspektywy rzecz jawiła się wprawdzie jako niezwykle ciekawa poznawczo, ale zarazem – nieogarnialna. Dopiero kontakt z Grzegorzem Gasiorem – absolwentem historii na Uniwersytecie Warszawskim, a jednocześnie zaolziakiem, mieszkańcem Karwiny, po czeskiej stronie granicy – dał nam przekonanie, że możemy zaczynać. Początek projektu to nagrywane przez niego relacje z ludźmi Zaolzia – po polsku, czesku i w gwarze śląskiej. Ksiązka jest pierwszym podsumowaniem projektu. Podobnie jak w dokonanych tu prezentacjach lat 1918-20 i 1938, chcemy w następnym kroku opisać całe ubiegłe stulecie na Śląsku Cieszyńskim. Zachowujemy tutaj chronologię projektu. Spośród kilkudziesięciu relacji nagranych przez koordynatora projektu, wybraliśmy dwa losy niejako wprowadzające – Czecha i Polaka. To pierwsi przewodnicy, dzięki którym nawet nowicjusze mogą zacząć rozumieć Zaolzie. To rodzaj introdukcji, bez której następujący potem szczegółowy opis głównych XX-wiecznych okresów mógłby nie być zrozumiały. Oba następujące dalej montaże świadectw są wynikiem ogromnej kwerendy źródłowej, przeprowadzonej w archiwach polskich i czeskich, w całej literaturze przedmiotu. Wielkiej pomocy udzielili nam badacze tematu z obu stron granicy, przekonani, że chodzi o zapis obiektywny, niepodporządkowany żadnej tendencji narodowej czy światopoglądowej. (…) Na koniec – współczesne relacje mieszkańców Zaolzia i ich zdjęcia, wykonane przez Monikę Bereżecką i Monikę Redzisz. To aktualne memento. Te „ nieuczesane”, szczere, nierzadko niesprawiedliwe czy nieobiektywne glosy pokazują skuteczność zapiekłych stereotypów i uprzedzeń; uświadamiają, jak głęboka jest ciągle tamta rana. Wierzymy, że taka opowieść może pomóc, aby zaczęła się goić.”",
  "editions": [
    {
      "title": "Zaolzie : polsko-czeski spór o Śląsk Cieszyński 1918-2008",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/agnieszka-knyt/zaolzie-polsko-czeski-spor-o-slask-cieszynski-1918-2008/9788361283119",
      "publisher": "Dom Spotkań z Historią",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-6128-311-9",
      "pages": 172,
      "published": "2008-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/dom-spotkan-z-historia/agnieszka-knyt/zaolzie-polsko-czeski-spor-o-slask-cieszynski-1918-2008_978-83-6128-311-9-4949b9ac.jpg?v=2026-09-02%2019%3A21%3A13"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}
