{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Święta i Boska Liturgia Świętego Apostoła Jakuba, brata Pańskiego i pierwszego biskupa Jerozolimy. Wersja syryjska. Seria: Święte księgi, święte teksty",
  "subtitle": null,
  "slug": "swieta-i-boska-liturgia-swietego-apostola-jakuba-brata-panskiego-i-pierwszego-biskupa-jerozolimy-wersja-syryjska-seria-swiete-ksiegi-swiete-teksty",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/andrzej-sarwa/swieta-i-boska-liturgia-swietego-apostola-jakuba-brata-panskiego-i-pierwszego-biskupa-jerozolimy-wersja-syryjska-seria-swiete-ksiegi-swiete-teksty",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/andrzej-sarwa/swieta-i-boska-liturgia-swietego-apostola-jakuba-brata-panskiego-i-pierwszego-biskupa-jerozolimy-wersja-syryjska-seria-swiete-ksiegi-swiete-teksty.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/andrzej-sarwa/swieta-i-boska-liturgia-swietego-apostola-jakuba-brata-panskiego-i-pierwszego-biskupa-jerozolimy-wersja-syryjska-seria-swiete-ksiegi-swiete-teksty.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Andrzej Sarwa",
      "slug": "andrzej-sarwa",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/andrzej-sarwa"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2013-01-18",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/armoryka/andrzej-sarwa/swieta-i-boska-liturgia-swietego-apostola-jakuba-brata-panskiego-i-pierwszego-biskupa-jerozolimy-wersja-syryjska-seria_978-83-6266-177-0-adf7f06d.jpg?v=2026-08-27%2001%3A55%3A44",
  "description": "Oddaję w ręce Czytelników pierwszy polski przekład „ Świętej i Boskiej Liturgii Świętego Apostoła Jakuba, brata Pańskiego i pierwszego biskupa Jerozolimy. Wersję syryjską”, w redakcji ihumena o. Sylwana (Tumanowa), którą przełożyłem z języka rosyjskiego. W tym miejscu składam o. Sylwanowi podziękowanie za wyrażenie zgody na wykorzystanie jego tekstu. Liturgia ta, tradycyjnie związana z imieniem św. Jakuba brata Pańskiego, uważanego za pierwszego biskupa Kościoła jerozolimskiego, jak możemy wnosić z lektury katechez mystagogicznych św. Cyryla Jerozolimskiego, jest oparta na tradycjach rytualnych pierwotnego Kościoła jerozolimskiego. Jej datowanie jest trudne do ustalenia: niektórzy uważają, iż powstała bardzo wcześnie, bo już około roku 60 n. e., wszakże zdecydowana większość badaczy przesuwa te datę aż na IV wiek. Liturgia owa (przypuszczam, że w różnych wariantach, bo nie przebadałem tej kwestii) jest wciąż sprawowana przez niektóre Kościoły orientalne, m. in. indyjski (gdzie sprawuje się ją w językach malayalam, kannada, tamilskim, telugu, hindi i angielskim) czy syriacki (gdzie jest sprawowana po syryjsku). Syryjski (Syriacki) Kościół ortodoksyjny do jej odprawiania używa kwaszonego chleba pszennego i wina gronowego. Zazwyczaj konsekrowany jest jeden chleb, co oznacza jedność Słowa, które stało się Ciałem. Można użyć także dwu chlebów, co symbolizuje, że Chrystus jest zarazem Synem Bożym, jak i Synem Człowieczym. W razie potrzeby mogą być konsekrowane i trzy bochenki symbolizujące Trójcę Przenajświętszą. W rycie syryjskim nie używa się typowych prosfor, takich jak u greków, lecz zamiast nich specjalnych bochenków chleba, mających po ok. 7,5 cm średnicy. W wersji „ zbizantynizowanej” Boska Liturgia Świętego Jakuba, do niedawna była odprawiana wyłącznie na greckiej wyspie Zakynthos znajdującej się na Morzu Jońskim, w święto tego Apostoła w dniu 23 października (wg kalendarza juliańskiego), w niedzielę po Bożym Narodzeniu, a także codziennie w Jerozolimie. Dziś, niejako ponownie odkryta, celebrowana jest w coraz większej liczbie Kościołów prawosławnych, w tym i w Polsce, gdzie służy się ją raz do roku w soborze katedralnym św. Mikołaja Cudotwórcy w Białymstoku, ale niekiedy bywa też odprawiana i w innych cerkwiach, np. w archikatedralnym soborze św. Marii Magdaleny w Warszawie, tyle że nie w prezentowanej przeze mnie wersji, lecz w greckiej redakcji archimandryty Efrema, znacznie od tej się różniącej. Pewne elementy Liturgii św. Jakbuba zostały wykorzystane przy opracowywaniu Novus Ordo Missae, po soborze Watykańskim II. (ze wstepu tłumacza).",
  "editions": [
    {
      "title": "Święta i Boska Liturgia Świętego Apostoła Jakuba, brata Pańskiego i pierwszego biskupa Jerozolimy. Wersja syryjska. Seria: Święte księgi, święte teksty",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/andrzej-sarwa/swieta-i-boska-liturgia-swietego-apostola-jakuba-brata-panskiego-i-pierwszego-biskupa-jerozolimy-wersja-syryjska-seria-swiete-ksiegi-swiete-teksty/9788362661770",
      "publisher": "Armoryka",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-6266-177-0",
      "pages": 51,
      "published": "2013-01-18",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/armoryka/andrzej-sarwa/swieta-i-boska-liturgia-swietego-apostola-jakuba-brata-panskiego-i-pierwszego-biskupa-jerozolimy-wersja-syryjska-seria_978-83-6266-177-0-adf7f06d.jpg?v=2026-08-27%2001%3A55%3A44"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}
