{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Byłem dowódcą Brygady Świętokrzyskiej NSZ",
  "subtitle": null,
  "slug": "bylem-dowodca-brygady-swietokrzyskiej-nsz",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/antoni-szacki/bylem-dowodca-brygady-swietokrzyskiej-nsz",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/antoni-szacki/bylem-dowodca-brygady-swietokrzyskiej-nsz.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/antoni-szacki/bylem-dowodca-brygady-swietokrzyskiej-nsz.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Antoni Szacki",
      "slug": "antoni-szacki",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/antoni-szacki"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2014-05-09",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/mireki/antoni-szacki/bylem-dowodca-brygady-swietokrzyskiej-nsz_978-83-6445-212-3-978f7458.jpg?v=2026-09-02%2011%3A30%3A12",
  "description": "Kompanie majora \" Rusina\" w natarciu wpadły na dziedziniec obozu, na którym stały zabudowania administracji niemieckiej. Większość SS-manów znajdowała się w jednym z tych budynków, spożywając obiad. Zaskoczeni, próbowali się bronić, lecz po postawionym im 5 minutowym ultimatum, wywiesili białe chorągiewki i poddali się. Z podniesionymi do góry rękami, małymi rękami, małymi grupkami wychodzili z budynku. Po szczegółowej, osobistej rewizji, zostali ustawieni w szereg pod murem.[...]Obóz koncentracyjny „ Holiszów” został zdobyty. Do niewoli wzięto 200 SS-manów i 15 SS-manek. [...]W pewnej chwili podbiegł do mnie mój adiutant ppor. \" Zygmunt\" z meldunkiem, że po lewej stronie znajdują się dwa baraki, podwójnie otoczone płotem z drutu kolczastego pod prądem elektrycznym. Brama zamknięta jest na łańcuchy z kłódkami. Drzwi baraków również były pozamykane. Z małych okienek wyglądały wychudzone twarze i słychać było głośne wołanie o pomoc. Natychmiast kazałem przyprowadzić komendanta obozu i wyłączyć prąd elektryczny z kolczastego ogrodzenia. Na moje pytanie o powód zamknięcia i odizolowania tych dwóch baraków odpowiedział, że na rozkaz Hitlera są w nich zamknięte więźniarki pochodzenia żydowskiego. Budynki te, wraz ze znajdującymi się kobietami, miały być oblane benzyną i spalone w momencie zbliżania się wojsk amerykańskich do Holiszowa na odległość 20 km. Po otwarciu bramy, wszedłem na teren zabudowań i zobaczyłem stojące dookoła każdego baraku beczki z benzyną. Zapytałem go, czy wykonałby ten rozkaz? Zaczął się tłumaczyć, że jest oficerem Wehrmachtu, że funkcje komendanta obozu objął dopiero parę dni temu. Przysięgał, że nigdy nie wykonałby tego rozkazu i tak dalej... Nie słuchałem go więcej. Drzwi do baraków zostały przez żołnierzy otwarte. Chciałem wejść do wnętrza, ale makabryczny widok, jaki ujrzałem, zatrzymał mnie na progu. Z mroków budynku, wydostawał się na zewnątrz potworny odór wydzielin ludzkich zmieszany z wonią rozkładających się trupów. Z tych czeluści, na światło dzienne wypełzały z wielkim płaczem radości, pozostałe przy życiu kobiety. Ze słabości nie mogły ustać na nogach. Odszedłem na bok i patrząc na nie, myślałem nad zwyrodnieniem ludzkiej natury. W tym czasie, podczołgała się do moich nóg jedna z więźniarek i zaczęła całować moje stopy. Potem wyciągnęła jakieś zawiniątko i podając mi powiedziała: „ Udało mi się przed Niemcami schować dolary. Chcę je teraz panu ofiarować w dowód wdzięczności za uratowanie mi życia”. Zwracając jej w gazetę zawinięte pieniądze, odpowiedziałem, że jestem już wynagrodzony tym, że udało nam się uratować tyle żyć ludzkich, a pieniądze niech schowa dla siebie, bo teraz na pewno jej się przydadzą. Wraz z uwolnionymi więźniarkami przeżywałem trudną do opisania radość. Byłe dumny i zadowolony z dobrze wykonanego zadania bojowego przez moich dzielnych oficerów, podoficerów i żołnierzy. I tym razem mnie nie zawiedli. Na placu przed budynkami kobiety-więźniarki tarmosiły i biły dozorczynie obozowe. Kazałem kpt. Gustawowi zainterweniować i odprowadzić jeńców do Vsekar. Kpt. Gustaw zorganizował dla nich obóz jeniecki, który później, po wkroczeniu armii amerykańskiej, został przekazany władzom amerykańskim. Zdobyte magazyny z żywnością zostały oddane do dyspozycji uwolnionych kobiet. Liczba uwolnionych więźniarek wynosiła 1000 kobiet różnych narodowości jak: Polki, Francuzki, Czeszki, Rumunki, Jugosłowianki i pochodzenia żydowskiego. Fragmenty książki",
  "editions": [
    {
      "title": "Byłem dowódcą Brygady Świętokrzyskiej NSZ",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/antoni-szacki/bylem-dowodca-brygady-swietokrzyskiej-nsz/9788364452123",
      "publisher": "Mireki",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-6445-212-3",
      "pages": null,
      "published": "2014-05-09",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/mireki/antoni-szacki/bylem-dowodca-brygady-swietokrzyskiej-nsz_978-83-6445-212-3-978f7458.jpg?v=2026-09-02%2011%3A30%3A12"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}