{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Piękna Litera. Bastarda gotycka",
  "subtitle": null,
  "slug": "piekna-litera-bastarda-gotycka",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/barbara-bodziony/piekna-litera-bastarda-gotycka",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/barbara-bodziony/piekna-litera-bastarda-gotycka.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/barbara-bodziony/piekna-litera-bastarda-gotycka.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Barbara Bodziony",
      "slug": "barbara-bodziony",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/barbara-bodziony"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2023-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-benedyktynow-tyniec/barbara-bodziony/piekna-litera-bastarda-gotycka_978-83-8205-174-2-823c0b43.jpg?v=2026-09-05%2011%3A12%3A17",
  "description": "Prezentowana w kolejnym tomie Pięknej Litery bastarda należy do rodziny gotyckich kursyw kodeksowych, które formowały się od XIII, by osiągnąć dojrzałe formy w kodeksach XIV i XV wieku. Bastarda występuje w różnych opracowaniach także pod innymi nazwami: litera burgundzka, bastarda flamandzka, lettre batarde (dosłownie litera bękart). O nazwie bastarda Władysław Semkowicz pisze tak: „ Nazwa tego pisma pochodzi stąd, że nie jest to czysta minuskuła kaligraficzna, ale pismo staranne, lecz mniej lub więcej przetykane elementami kursywnymi, a więc « bastard» w stosunku do zwyczajnych, w użyciu będących rodzajów pisma”. Poruszanie się wśród gęstwiny tak skomplikowanych form, jak odręczne pismo, zmieniające się nie tylko w różnych epokach, ale także w niezliczonych skryptoriach, kancelariach działających w wielu państwach, księstwach, dworach, a przede wszystkim w zależności od trzymającej pióro dłoni, jest wirtuozerią, którą zajmują się paleografowie. Poszczególne opracowania paleograficzne na temat czasów, kiedy bastarda zdobywa sobie miejsce w kodeksach, różnią się nomenklaturą i klasyfikacją. Mimo pewnych różnic i trudności metodologicznych badacze są zgodni w kwestiach zasadniczych co do przemian, jakie następują około XIII wieku i które prowadzą do rozwoju gotyckich kursyw książkowych. Bastarda łączy w sobie cechy kursywne i kaligraficzne. Jest podtypem dużej gromady pism zwanych Kursywą (Cursiva Receintor). Kiedy patrzę na karty zapisane mniej lub bardziej regularną bastardą od razu mam wrażenie, że pióro skryby swobodnie i płynnie przesuwało się po powierzchni pergaminu, czy papieru. Widać w bastardzie dążenie do upraszczania gotyckich form przez unikanie łamania trzonków i lasek liter, co wpływa na możliwość szybszego, płynniejszego pisania. Bastarda nie jest jednak pozbawiona przemyślanych i wypracowanych form, które składają się na estetyczny wyraz tego pisma / Barbara Bodziony",
  "editions": [
    {
      "title": "Piękna Litera. Bastarda gotycka",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/barbara-bodziony/piekna-litera-bastarda-gotycka/9788382051742",
      "publisher": "Wydawnictwo Benedyktynów TYNIEC",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-8205-174-2",
      "pages": 104,
      "published": "2023-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-benedyktynow-tyniec/barbara-bodziony/piekna-litera-bastarda-gotycka_978-83-8205-174-2-823c0b43.jpg?v=2026-09-05%2011%3A12%3A17"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}
