# Stemmaty w staropolskich książkach, czyli rzecz o poezji herladycznej

Canonical: https://www.kolczanksiazek.pl/bartlomiej-czarski/stemmaty-w-staropolskich-ksiazkach-czyli-rzecz-o-poezji-herladycznej

![Stemmaty w staropolskich książkach, czyli rzecz o poezji herladycznej](https://quivercdn.com/covers/muzeum-palacu-krola-jana-iii-w-wilanowie/bartlomiej-czarski/stemmaty-w-staropolskich-ksiazkach-czyli-rzecz-o-poezji-herladycznej_978-83-6358-007-0-15314f2a.jpg?v=2026-09-03%2000%3A05%3A14)

- Autorzy: [Bartłomiej Czarski](https://www.kolczanksiazek.pl/bartlomiej-czarski)
- Język: pl_PL
- Data wydania: 2012-01-01

## Opis

Stemmaty były na tyle rozpowszechnione w drukach wydawanych od XVI do połowy XVIII w. w Rzeczypospolitej Obojga Narodów, że należałoby mówić o nich jako o pewnym fenomenie staropolskiej kultury książkowej. Były to struktury słowno-obrazowe złożone z herbu i krótkiego wiersza, które pełniły funkcję panegiryczną i propagandową, poprzedzały zarówno mowy weselne czy pogrzebowe, jak i teksty polityczne. Zawarte w nich treści pochwalne kierowały uwagę na osobę bohatera utworu lub mecenasa oraz dowodziły wspaniałości opiewanego rodu. Wiersze na herby pisali niekiedy najlepsi twórcy, żeby wspomnieć: Mikołaja Reja, Jana Kochanowskiego, Mikołaja Sępa Szarzyńskiego, Macieja Kazimierza Sarbiewskiego. Uważna lektura wybranych przez Bartłomieja Czarskiego stemmatów odsłania nam obraz świata szlacheckich wartości. Tłem jest panorama kultury sarmackiej, którą cechowała z jednej strony wielowyznaniowość i wielokulturowość, z drugiej – jedność osiągana dzięki wspólnocie dziedzictwa antycznego i dzięki językowi komunikacji szlacheckiej, jakim do końca XVIII w. pozostawała łacina.

## Wydania

### Stemmaty w staropolskich książkach, czyli rzecz o poezji herladycznej

- Wydawnictwo: Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie
- ISBN: 978-83-6358-007-0
- Liczba stron: 300
- Data wydania: 2012-01-01
- Język: pl_PL