{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Podania i legendy o świętych i cudach spod Babiej Góry, Tatr i Pienin",
  "subtitle": null,
  "slug": "podania-i-legendy-o-swietych-i-cudach-spod-babiej-gory-tatr-i-pienin",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/bartlomiej-grzegorz-sala/podania-i-legendy-o-swietych-i-cudach-spod-babiej-gory-tatr-i-pienin",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/bartlomiej-grzegorz-sala/podania-i-legendy-o-swietych-i-cudach-spod-babiej-gory-tatr-i-pienin.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/bartlomiej-grzegorz-sala/podania-i-legendy-o-swietych-i-cudach-spod-babiej-gory-tatr-i-pienin.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Bartłomiej Grzegorz Sala",
      "slug": "bartlomiej-grzegorz-sala",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/bartlomiej-grzegorz-sala"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2016-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/astraia/bartlomiej-grzegorz-sala/podania-i-legendy-o-swietych-i-cudach-spod-babiej-gory-tatr-i-pienin_978-83-6056-991-7-72233c52.jpg?v=2026-09-02%2021%3A18%3A26",
  "description": "Trudno mówić o Karpatach bez legend o świętych i cudach. Trudno mówić o polskim Podtatrzu i Pieninach bez legend o Matce Boskiej Ludźmierskiej i świętej Kindze. Góralski żywot cechowało bowiem zawsze szczególne nagromadzenie bardzo przyziemnego profanum i szczególne natężenie niezwykle wzniosłego sacrum, które zresztą często zstępowało pod chłopskie strzechy, dzieląc radości i troski ze zwykłymi śmiertelnikami. Ludowa religijność zawsze balansowała pomiędzy gorliwą i nabożną czcią a kreśleniem niebiańskich postaci i stosunków na wzór ludzki, niekiedy nawet z pewnym poczuciem humoru. W niniejszej publikacji postanowiłem zebrać najważniejsze religijne legendy i podania z rozłożonej u stóp Babiej Góry Orawy, wdzięczącego się pod tatrzańskimi turniami Podhala oraz wciąż tajemniczego Spiszu i magicznych Pienin. Nie jest to naturalnie w żaden sposób materiał niedostępny, pewne jego partie opracowywały bowiem już wcześniej osoby takiego formatu jak Włodzimierz Wnuk czy Urszula Janicka-Krzywda (której zresztą zawdzięczamy szczególnie dużą część zamieszczonych tutaj opowieści),brakowało jednak dotąd skumulowania go w jednym miejscu wedle czytelnego klucza. Stąd właśnie pomysł na publikację, która opierając się na dotychczasowej literaturze przedmiotu i nie aspirując do rywalizowania z nią, odnośną tematykę porządkuje i poniekąd odświeża. Na kartach niniejszej książki proponuję Czytelnikowi spotkanie z licznymi religijnym legendami i podaniami spod Babiej Góry, Giewontu i Trzech Koron, skrupulatnie niegdyś zapisywanymi przez całe pokolenia badaczy folkloru, a na nowo przeze mnie opracowanymi literacko oraz opatrzonymi historycznymi i antropologicznymi komentarzami. Nie zabrakło też paru opowieści stworzonych przez regionalnych twórców, tym bardziej, że niektóre z nich trafiły wtórnie do góralskiego folkloru. Sam Kazimierz Przerwa-Tetmajer zapewniał przecież: niektóre moje opowiadania [...] są opowiadane obecnie przez chłopów jako ich własne. W związku z tym i one znaleźć się musiały w niniejszym zbiorku, aby był on kompletny, choć naturalnie pewna selekcja była nieunikniona. W przypadku zupełnie autorskich powiastek postanowiłem uwzględnić te, które uznałem za przejaw autentycznego regionalizmu. Jednak trzonem niniejszej książki musiały pozostać prawdziwe, anonimowe góralskie podania. Ponieważ legendy, w przeciwieństwie do bajek i baśni (choć relacje pomiędzy tymi gatunkami są bardziej skomplikowane),nawiązują zwykle do istniejących miejsc a przynajmniej regionów, zatem zdecydowałem się na pominięcie tych góralskich opowieści, które – jak fenomenalna bajka Sabały o stworzeniu kobiety – odnosiły się do biblijnego Raju lub zmyślonych, baśniowych krain. Natomiast znane z góralskich opowieści niebo jest dla odmiany bardzo „ regionalne”... I jeśli moja książka zdoła – na swoją skromną miarę – przybliżyć Czytelnikowi ów wycinek naszego kulturowego dziedzictwa jaki stanowią religijne podania Pienin i Podtatrza, uznam iż osiągnęła ona swój cel... ze wstępu Autora Bartłomiej Grzegorz Sala, historyk, etnolog, krajoznawca, publicysta, autor m. in. książek: „ Między Beskidem Śląskim a Bieszczadami. Śladami dawnych tradycji przez polskie Karpaty”, „ Legendy zamków karpackich”, „ Księga smoków polskich”, „ Księga karpackich zbójników”, „ Jeziorka i stawy Gór Świętokrzyskich, Sudetów i polskich Karpat. Cuda natury, kulturowe tradycje”.",
  "editions": [
    {
      "title": "Podania i legendy o świętych i cudach spod Babiej Góry, Tatr i Pienin",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/bartlomiej-grzegorz-sala/podania-i-legendy-o-swietych-i-cudach-spod-babiej-gory-tatr-i-pienin/9788360569917",
      "publisher": "Astraia",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-6056-991-7",
      "pages": null,
      "published": "2016-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/astraia/bartlomiej-grzegorz-sala/podania-i-legendy-o-swietych-i-cudach-spod-babiej-gory-tatr-i-pienin_978-83-6056-991-7-72233c52.jpg?v=2026-09-02%2021%3A18%3A26"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}
