{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Strażnicy fatum. Literatura dekad powojennych o Zagładzie, Polakach i Żydach. Dyskurs publiczny wobec antysemityzmu",
  "subtitle": null,
  "slug": "straznicy-fatum-literatura-dekad-powojennych-o-zagladzie-polakach-i-zydach-dyskurs-publiczny-wobec-antysemityzmu",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/bozena-keff/straznicy-fatum-literatura-dekad-powojennych-o-zagladzie-polakach-i-zydach-dyskurs-publiczny-wobec-antysemityzmu",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/bozena-keff/straznicy-fatum-literatura-dekad-powojennych-o-zagladzie-polakach-i-zydach-dyskurs-publiczny-wobec-antysemityzmu.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/bozena-keff/straznicy-fatum-literatura-dekad-powojennych-o-zagladzie-polakach-i-zydach-dyskurs-publiczny-wobec-antysemityzmu.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Bożena Keff",
      "slug": "bozena-keff",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/bozena-keff"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2020-02-23",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/krytyka-polityczna/bozena-keff/straznicy-fatum-literatura-dekad-powojennych-o-zagladzie-polakach-i-zydach-dyskurs-publiczny-wobec-antysemityzmu_978-83-6623-280-8-69fc68b1.jpg?v=2026-09-04%2007%3A26%3A19",
  "description": "Strażnikami fatum Bożena Keff nazywa ludzi, którzy uważali los Żydów za przesądzony, nawet jeszcze przed latem 1942 roku. Ucieleśnieniem żydowskiego fatum byli hitlerowcy, jednak na jego straży stali Polacy – ci, którzy pilnowali, żeby żadna ofiara nie uniknęła przeznaczenia. Często hitlerowców wyobrażano sobie jako wszechobecnych, przez co powoływanie się na karę śmierci za pomoc Żydom brzmiało przekonująco. W rzeczywistości do kary śmierci musieli doprowadzić polscy pośrednicy. Wyobrażenie o wszechobecności hitlerowców zasłania elementarny brak empatii względem Żydów, wszechobecność donosów, grabieży, pogromów i dokonywanych na Żydach zabójstw. Polska literatura lat 40. i 50. XX wieku wyposaża nas w istotny wgląd w polskie zachowania wobec Zagłady. Wyrażają go między innymi Zofia Nałkowska, Adolf Rudnicki, Kazimierz Brandys, Ludwik Hering oraz zapomniany pisarz rodem ze Lwowa Kazimierz R. Frenkel. Dyskurs, w jakim ujmowano okoliczności Zagłady i żydowskiej tożsamości, Keff analizuje na przykładzie Juliana Tuwima i Tadeusza Różewicza. Wnioski z ponownego odczytania tej literatury nie są pocieszające. Przygnębiają, ale mogą przysłużyć się zbiorowej samoświadomości. Powinny też skłonić nas do zmierzenia się z palącym pytaniem o udział grup mniejszościowych – stygmatyzowanych i upokarzanych – w polskiej wspólnocie.",
  "editions": [
    {
      "title": "Strażnicy fatum. Literatura dekad powojennych o Zagładzie, Polakach i Żydach. Dyskurs publiczny wobec antysemityzmu",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/bozena-keff/straznicy-fatum-literatura-dekad-powojennych-o-zagladzie-polakach-i-zydach-dyskurs-publiczny-wobec-antysemityzmu/9788366232808",
      "publisher": "Krytyka Polityczna",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-6623-280-8",
      "pages": 209,
      "published": "2020-02-23",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/krytyka-polityczna/bozena-keff/straznicy-fatum-literatura-dekad-powojennych-o-zagladzie-polakach-i-zydach-dyskurs-publiczny-wobec-antysemityzmu_978-83-6623-280-8-69fc68b1.jpg?v=2026-09-04%2007%3A26%3A19"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}