Opublikowana po raz pierwszy w 1990 r. rozprawa wznowiona teraz przez Instytut nie zawiera zasadniczych zmian w stosunku do pierwszej edycji. Dotyczy obszernego i złożonego zagadnienia „ znaczenia i funkcjonowania kategorii Początków świadomości historycznej i kulturze historycznej ludzi polskiego średniowiecza”. Spis treści: Biblia - mit " archaiczny" - historia antyku (Podstawy średniowiecznego obrazu dziejów) Idee wyjściowe Gallowego mitu genezy Polski Mit dynastyczny Przemyślidów w kronice Kosmasa Mit dynastyczny Galla Anonima - wzorzec pogański czy wzorzec biblijny " Pierwszego Początku" Polski? Mit dynastyczny Galla Anonima - problem spójności ideowej " Drugi Początek" Polski - figury i spełnienia " Restauratio Poloniae" - problem cyklów historii piastowskiej Zakończenie Posłowie Literatura cytowana Indeks osób.
