Jak działa lęk

Żyjemy w czasach „ kultury lęku”, by nie rzec „ strachu”. Pojęcie to ukuł w ostatnich latach XX wieku Frank Furedi (ur. 1947), brytyjski socjolog węgierskiego pochodzenia o dość barwnej przeszłości politycznej, który wyemigrował po powstaniu na Węgrzech w 1956 roku. Furedi działał w trockistowskiej partii komunistycznej, która w latach 90. XX wieku, doszedłszy do wniosku, że klasa robotnicza politycznie już nie istnieje, przeszła na pozycje libertariańskie. Na przełomie stuleci był najczęściej cytowanym socjologiem w brytyjskich mediach. Obecnie powraca do tematu lęku niniejszą książką, która ukazuje jego korzenie i diagnozuje stan społeczeństwa pod tym względem. Jest to element szerszego nurtu reprezentowanego na przykład przez Płynny lęk Zygmunta Baumana czy Społeczeństwo ryzyka Ulricha Becka. Wokół lęku, poczucia zagrożenia i ryzyka zbudowała się cała kultura żywiąca się tym poczuciem, wzmacniająca je i pasożytująca na nim. Wraz z kryzysem autorytetu moralnego i w ogóle moralności zyskał autonomię lęk jako taki. Boimy się na co dzień wszystkiego, od terrorystów po grożące pożarem smartfony. Dorosły staje się ryzykiem w kontaktach z dzieckiem jako potencjalny pedofil, ostrzeżenia przewyższają długością instrukcję obsługi produktu. Zdaniem Furediego taki rozpanoszony i jeszcze podsycany lęk pozbawia społeczeństwo odwagi, samodzielności i gotowości do zmierzenia się z ryzykiem, rodzi paradoksalną spiralę zabezpieczeń w społeczeństwach żyjących przecież bezpieczniej niż kiedykolwiek wcześniej.