{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Starcy Pustelni Optyńskiej",
  "subtitle": null,
  "slug": "starcy-pustelni-optynskiej",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/ireneusz-cieslik/starcy-pustelni-optynskiej",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/ireneusz-cieslik/starcy-pustelni-optynskiej.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/ireneusz-cieslik/starcy-pustelni-optynskiej.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Ireneusz Cieślik",
      "slug": "ireneusz-cieslik",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/ireneusz-cieslik"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2012-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-benedyktynow-tyniec/ireneusz-cieslik/starcy-pustelni-optynskiej_978-83-7354-428-4-34631c63.jpg?v=2026-09-01%2022%3A00%3A32",
  "description": "Niemal każdy z nas chciałby żyć jak najdłużej. Ale o starości staramy się nie myśleć, a jeśli już myślimy, to z niepokojem. Obiegowe powiedzenie, że „ lepiej być młodym, pięknym i bogatym”, przyjmujemy jako oczywistość i tylko czasem – z wiekiem coraz częściej – towarzyszy mu westchnienie bezradności. Bo czy starości można pragnąć? Pytanie to skłonni jesteśmy potraktować jako zwrot retoryczny. Rzadko przy tym zastanawiamy się, jak bardzo takie podejście uzależnione jest od panujących w naszym społeczeństwie opinii, a tym samym, że możliwe jest spojrzenie zupełnie odmienne. Tymczasem, jak pisze Olivier Clément, „ na chrześcijańskim Wschodzie – i ogólnie na Wschodzie – kocha się starość, ponieważ uważa się, że jest ona dana po to, aby się modlić”. Temu stwierdzeniu wybitnego współczesnego teologa prawosławnego towarzyszą gorzkie słowa o cywilizacji zachodniej: „ Cywilizacja, w której ludzie już się nie modlą, jest cywilizacją, w której starość nie ma sensu. Ludzie idą tyłem ku śmierci, udając młodość; jest to bolesny spektakl, ponieważ zostaje dana możliwość ostatecznego wyrzeczenia się i ofiarowania siebie, ale nie jest wykorzystana”. Clément zauważa, że „ w starości odczuwa się Boga poprzez coraz cieńszą ściankę życia biologicznego i człowiek staje się jak świadome dziecko, które powierza się Ojcu, ukojone bliskością śmierci, przenikliwe na inny rodzaj światła”, a taka starość może być darem dla innych. Dodaje więc: „ Potrzebujemy starców, którzy modlą się, uśmiechają się, kochają bezinteresowną miłością, którzy potrafią się dziwić. Tylko oni mogą pokazać młodym, że warto żyć i że nicość nie jest ostatnim słowem”.",
  "editions": [
    {
      "title": "Starcy Pustelni Optyńskiej",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/ireneusz-cieslik/starcy-pustelni-optynskiej/9788373544284",
      "publisher": "Wydawnictwo Benedyktynów TYNIEC",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-7354-428-4",
      "pages": 188,
      "published": "2012-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-benedyktynow-tyniec/ireneusz-cieslik/starcy-pustelni-optynskiej_978-83-7354-428-4-34631c63.jpg?v=2026-09-01%2022%3A00%3A32"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}