Do pana Tomasza dzwoni młody polonista Andrzej Węgiełek. Informuje go, że przyjaciel Pana Samochodzika ze studiów, profesor Czesław Jordanek, zaginął. Jego zniknięcie ma związek z poszukiwaniami dwóch ostatnich rozdziałów „ Lalki”, które prowadził profesor. Wiadomość pozostawiona przez Jordanka na automatycznej sekretarce pozwala Panu Samochodzikowi, Pawłowi Dańcowi i Andrzejowi Węgiełkowi odnaleźć prawnuczkę człowieka, który posłużył za prototyp Stanisława Wokulskiego. Kobieta wyjawia im, że rękopis rzeczywiście istniał i został ukryty przez zawiązane w tym celu sprzysiężenie. Ażeby dotrzeć do manuskryptu, trzeba rozwiązać pięć zagadek. Pan Samochodzik i jego ekipa podejmują wyzwanie. Rozpoczyna się wyścig, w którym stawką jest ludzkie życie i skarb polskiej kultury. Przeciwnikami pan Tomasza będą jednak nie tylko dziewiętnastowieczne łamigłówki, ale szajka złoczyńców, na której czele stoi tajemniczy Czarny Cylinder.
