# Pamiętniki

Canonical: https://www.kolczanksiazek.pl/jan-chryzostom-pasek/pamietniki/9788324411672

Wersja JSON (te same dane): https://www.kolczanksiazek.pl/jan-chryzostom-pasek/pamietniki/9788324411672.json

![Pamiętniki](https://quivercdn.com/covers/iskry/jan-chryzostom-pasek/pamietniki_978-83-2441-167-2-063f6ea6.jpg?v=2026-08-26%2014%3A03%3A56)

- Książka: [Pamiętniki](https://www.kolczanksiazek.pl/jan-chryzostom-pasek/pamietniki) ([Pamiętniki.md](https://www.kolczanksiazek.pl/jan-chryzostom-pasek/pamietniki.md))
- Autorzy: [Jan Chryzostom Pasek](https://www.kolczanksiazek.pl/jan-chryzostom-pasek)
- Wydawnictwo: Iskry
- ISBN: 978-83-2441-167-2
- Liczba stron: 624
- Data wydania: 2023-11-29
- Język: pl_PL
- Oprawa: Hardcover

## Opis

Pamiętniki, które Pasek spisywał najprawdopodobniej pod koniec życia (w latach 1690-1695), zostały wydane drukiem w 1836 r. przez Raczyńskiego na podstawie uszkodzonego rękopisu. Stanowią one znakomity dokument szlacheckiej obyczajowości i mentalności w XVII w. Dzielą się na dwie części: lata 1655-1666 - żołnierska służba Rzeczypospolitej, lata 1667-1688 - żywot ziemiański (sprawy domowe i publiczne). Bezpośrednie obserwacje, wspomnienia i przeżycia autora dają odzwierciedlenie jego zachowań i przemyśleń, konfrontując sarmackie myślenie z nieznanymi mu obyczajami i ludźmi. Relacja Paska jest barwna, pełna anegdot i przygód, łączy elementy autobiografii i wspomnień, zbliżając się do formy powieści historyczno-obyczajowej. Nie bez powodu nazywano Pamiętniki epopeją Sarmacji polskiej. Stały się one źródłem pisarskiej inspiracji w XIX w. (np. Adama Mickiewicza, Juliusza Słowackiego, Henryka Sienkiewicza, Zygmunta Krasińskiego, Józefa Ignacego Kraszewskiego, Henryka Rzewuskiego) i w literaturze XX w., np. w poezji Jerzego Harasymowicza, Ernesta Brylla, w powieści Witolda Gombrowicza Trans-Atlantyk (parodia gawędy szlacheckiej). Niniejsza edycja oparta jest na wydaniu Zakładu Narodowego im. Ossolińskich z roku 1979 w opracowaniu edytorskim ze wstępem i przypisami Władysława Czaplińskiego. Publikację wzbogaca przedmowa prof. Janusza Tazbira oraz kolekcja XIX-wiecznych rycin autorstwa Jana Nepomucena Lewickiego.