{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Kto nie wierzy, niech sprawdzi. Bajki Lasowiaków i Rzeszowiaków",
  "subtitle": null,
  "slug": "kto-nie-wierzy-niech-sprawdzi-bajki-lasowiakow-i-rzeszowiakow",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/janusz-radwanski/kto-nie-wierzy-niech-sprawdzi-bajki-lasowiakow-i-rzeszowiakow",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/janusz-radwanski/kto-nie-wierzy-niech-sprawdzi-bajki-lasowiakow-i-rzeszowiakow.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/janusz-radwanski/kto-nie-wierzy-niech-sprawdzi-bajki-lasowiakow-i-rzeszowiakow.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Janusz Radwański",
      "slug": "janusz-radwanski",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/janusz-radwanski"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2024-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/muzeum-kultury-ludowej-w-kolbuszowej/janusz-radwanski/kto-nie-wierzy-niech-sprawdzi-bajki-lasowiakow-i-rzeszowiakow_978-83-9559-653-7-55924ff1.jpg?v=2026-09-06%2010%3A50%3A08",
  "description": "„ Kto nie wierzy, niech sprawdzi” to zbiór bajek z terenów Lasowiaków i Rzeszowiaków. Bajki, które znalazły się w tym zbiorze, pochodzą z różnych źródeł – przede wszystkim z Archiwum Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej i Archiwum Muzeum Etnograficznego w Rzeszowie, ale również z opracowań dziewiętnastowiecznych etnografów: Zygmunta Wierzchowskiego, Józefa Sulisza i Seweryna Udzieli. Część została zapisana jeszcze pod koniec XIX wieku, część już w naszym stuleciu. Teksty pochodzą z różnych miejscowości naszego regionu i czasów, łączy je jedno – wszystkie są częścią ustnej literatury Lasowiaków i Rzeszowiaków. Były opowiadane w długie jesienne i wieczory w izbach, powtarzano je sobie w karczmach, rozpowszechniano na odpustach. Długi łańcuch opowiadających i słuchaczy przechował najciekawsze, najzabawniejsze czy najbardziej emocjonujące opowieści aż do czasów, w których spisali je badacze. Zanotowane w terenie bajki opracował dr Janusz Radwański, dostosowując je, jeśli było to konieczne, do potrzeb także najmłodszych czytelników, między innymi wyjaśniając najtrudniejsze wyrazy w przypisach pod tekstem. Całość została podzielona na trzy części tak, żeby łatwiej było znaleźć to, czego się szuka. Osobno zamieszczone zostały historie zabawne, osobno – straszne, których w folklorze nie brakowało. W trzeciej części znalazły się bajki wyjaśniające – historie tłumaczące słuchaczom różne elementy rzeczywistości – np. skąd brały się nazwy miejscowości bądź ich części albo zjawiska przyrodnicze. Całość została zilustrowana przez Izabellę Kędzierską – znakomitą graficzkę, która odpowiadała za naszą identyfikacją wizualną przez blisko siedem lat. Jej wybitna działalność została uhonorowana Główną Nagrodą w IV Przeglądzie Muzeum Widzialne w kategorii identyfikacja muzealna za system identyfikacji „ Zakorzenienie w tradycji i nowoczesna forma” zorganizowanym przez Narodowy Instytut Muzeów. Oddajemy Wam do ręki zbiór lasowiackich i rzeszowskich bajek z nadzieją, że sami poniesiecie je dalej, opowiadając innym. Mimo że od powstania tych historii upłynęły wieki, nadal warto je opowiadać. Kto nie wierzy, niech sprawdzi. Spis treści Wstęp O dorosłych, co bajek słuchali - czyli wstęp dla dzieci O tych, co opowiadali, i o tych, co słuchali - czyli wstęp dla dorosłych Śmiechy O głowie przez naukę kutej O Świerczku, co go szczęście spotkało O tym, jak dziad panów oszukał O zupie z babskiej ciekawości O parobku i gospodyni O chłopie, co jajka wysiadywał O jednym parobku O sierpie O Maćku, co się ocielił O maści, co bykom pomagała O Wojtku i zbójach O Wojtku i chciwym kupcu O Mądralince O chłopach, co pytali, kiedy Wielkanoc O ciekawskim chłopie Strachy Modlitewka do odpędzania złych duchów O Bombie, co wychodował diabła O inkluzie O niedźwiedziu we młynie O diable i muzykancie O chełpliwym chłopie O plebanii, na której straszyło O nawiedzonych mokradłach O gniotku O Pieronie i latawcach O topielcu, co na miesiączek patrzył O narzeczonej topielca O bidzie O złej synowej O żołnierzu, co zbawienia nie chciał O głupim Maćku Podania O jaszczurze w baranowskim zamku O Cholewianej Górze O Leżajsku O klasztorze w Leżajsku O Stojadłach O kapliczce na Gillershofie O złym panu O św. Mikołaju O obrazie św. Walentego O malarzu z Wysokiej O zapadłej karczmie O zapadłym kościele w Dymitrowie Dużem O zatopionym kościele O wyschniętym jeziorze w Boguchwale O wyrytych dzwonach O zamku w Krzeczowicach O kopcu pod Przeworskiem O zamku w Chodakówce O Gniewczynie i cudownym obrazie O Migdasie O Babim Dole w Tyczynie O królu, co pole orał O bratku O stworzeniu wilka O św. Wicie O tym, dlaczego zawsze deszcz pada, jak rekruci idą do wojska O tym, dlaczego żyto ma krótkie kłosy O tym, dlaczego pies z kotem się nie lubią O tym, jak ludzie za dobro płacą O chytrym chłopie i niedźwiedziu",
  "editions": [
    {
      "title": "Kto nie wierzy, niech sprawdzi. Bajki Lasowiaków i Rzeszowiaków",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/janusz-radwanski/kto-nie-wierzy-niech-sprawdzi-bajki-lasowiakow-i-rzeszowiakow/9788395596537",
      "publisher": "Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-9559-653-7",
      "pages": 192,
      "published": "2024-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/muzeum-kultury-ludowej-w-kolbuszowej/janusz-radwanski/kto-nie-wierzy-niech-sprawdzi-bajki-lasowiakow-i-rzeszowiakow_978-83-9559-653-7-55924ff1.jpg?v=2026-09-06%2010%3A50%3A08"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}