Kiedy 4 lipca 1945r., po prawie 4-letniej udręce w więzieniach gestapo w Poznaniu i obozach koncentracyjnych, wróciłem szczęśliwie z KL Gusen do domu w Kościanie, zobaczyłem go po raz pierwszy. Zielonkowie mieszkali w domu moich rodziców. Miał niespełna 2 lata, był dwadzieścia lat młodszy ode mnie. Nie wyobrażałem sobie wtedy, że będziemy kiedyś razem zajmowali się dziejami południowo-zachodniej Wielkopolski w czasie II wojny światowej. Lata płynęły. Jurek wybrał studia ekonomiczne, ale historię traktował jako prawdziwą pasję. Zaczynaliśmy w połowie lat sześćdziesiątych XX wieku od wspólnej pracy w komisji okupacyjnej Towarzystwa Miłośników Ziemi Kościańskiej. Poszukiwaliśmy dokumentów, rozmawialiśmy z ludźmi, spisywaliśmy wywiady, później była Okręgowa Komisja Badania Zbrodni Hitlerowskich w Poznaniu. Dziesiątki spotkań, wykładów, sesji popularno-naukowych. Mówi obrazowo - potrafi zaciekawiać. Ma " lekkie pióro" - pisanie przychodzi mu z wielką łatwością. I jeśli dodać do tego wyjątkową dociekliwość, chęć poszukiwania prawdy, zdolność do krytycznej analizy dokumentów i relacji oraz wiele lat spędzonych w różnych archiwach - to fakt, iż jego teksty historyczne czytane są chętnie nie powinien budzić zdziwienia. W 1973r. przeszedł do pracy dziennikarskiej w " Gazecie Poznańskiej", w 1979r. współtworzył " Panoramę Leszczyńską". Tematyce okupacyjnej pozostał wierny. Na łamach " PL" prowadził przez wiele lat autorską rubrykę " Ocalić od zapomnienia", której plonem były nie tylko jego artykuły, ale setki listów, które otrzymywała redakcja z różnych stron Polski. Zabiegał o pomniki pamięci narodowej, inicjował różne akcje, tropił zbrodniarzy i zdrajców, szukał grobów - niejedna matka i żona zawdzięczają mu ustalenie wojennych losów syna czy męża. Polecam gorąco książkę Jurka Zielonki pt. " W cieniu swastyki" każdemu, ponieważ w przystępny i ciekawy sposób, w oparciu o unikalne dokumenty, przedstawia ona prawdę o hitlerowskiej okupacji i chroni od zapomnienia ofiary nazizmu. MARIAN KOSZEWSKI BYŁY WIĘZIEŃ KZ AUSCHWITZ I MAUTHAUSEN-GUSEN