# Służące do wszystkiego

Canonical: https://www.kolczanksiazek.pl/joanna-kuciel-frydryszak/sluzace-do-wszystkiego

![Służące do wszystkiego](https://quivercdn.com/covers/marginesy/joanna-kuciel-frydryszak/sluzace-do-wszystkiego_978-83-6826-515-6.jpg?v=2026-04-03%2000%3A58%3A08)

- Autorzy: [Joanna Kuciel-Frydryszak](https://www.kolczanksiazek.pl/joanna-kuciel-frydryszak)
- Język: pl_PL
- Data wydania: 2018-10-17

## Opis

Sprzątały, zmywały, froterowały, prały. Gotowały, cerowały, szyły. Współczuły, przytulały, kochały, ratowały. Ocierały łzy i nosy, bandażowały kolana i składały złamane serca. Bez nich zniknąłby niejeden dom, załamało niejedno życie. Polskie „ białe niewolnice” – zapomniana grupa kobiet z najniższej warstwy społecznej z pierwszej połowy XX wieku: niedoceniona, wykorzystywana, upokarzana i przemilczana do dziś. Wiejskie dziewczęta zaczynające służbę najczęściej w wieku lat piętnastu. Pozbawione prawa do urlopu i wypoczynku, na nogach od świtu do nocy. Zarabiające grosze. Zaglądamy do ich kuchennych nyż w eleganckich kamienicach i patrzymy, co robią, gdy mają wychodne, obserwujemy je przy pracy i w sytuacji molestowania, wykorzystywania, a także wtedy, gdy muszą oddać swoje często nieślubne dzieci. Ale praca służącej to mimo wszystko awans i dotknięcie lepszego świata. Dla niektórych służba stanie się epizodem. Inne w rodzinie chlebodawców znajdą przyjaciół i opiekunów. Pierwsza w naszym kraju książka, która opowiada o losach kobiet pracujących w Polsce w charakterze służących. To także opowieść o potrzebie dominacji lepiej urodzonych nad biedakami, o różnicach klasowych, tarciach i o zmieniającym się społeczeństwie. Wspaniała! Tak wiele mówi o korzeniach naszego społeczeństwa, o wyzysku, uległości kobiet akceptujących swój niewolniczy los, ale i o sile ludzkich uczuć, zdolnych przekroczyć klasowe podziały. Dla mnie szczególnie wzruszająca, bo moja niania, która mogłaby być bohaterką tej książki, była jedną z najważniejszych osób mego dzieciństwa. Autorka wykonała ogromną pracę, dziękuję! Agnieszka Holland Z reguły nie mają nazwisk, często nawet imion. A przecież to one wyprasowały białe koszule sławnych mężczyzn, których zdjęcia pamiętamy ze szkolnych podręczników. Służące. Nic dziś o nich nie wiemy, a one kiedyś wiedziały wszystko. Kuciel-Frydryszak pozwala nam zajrzeć do miejsca, które historycy dotąd omijali: do „ służbówki”. Świetna lektura, otwiera oczy! Wojciech Orliński

## Wydania

### Służące do wszystkiego

- Wydawnictwo: Marginesy
- ISBN: 978-83-6826-515-6
- Liczba stron: 416
- Data wydania: 2024-11-26
- Język: pl_PL

### Służące do wszystkiego

- Wydawnictwo: Marginesy
- ISBN: 978-83-6597-381-8
- Liczba stron: 416
- Data wydania: 2018-10-17
- Język: pl_PL