{
  "type": "edition",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Wielka Historia Polski. Tom 3. Dzieje Polski późnośredniowiecznej (1370-1506)",
  "subtitle": null,
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/krzysztof-baczkowski/wielka-historia-polski-tom-3-dzieje-polski-poznosredniowiecznej-1370-1506/9788360657133",
  "publisher": "Fogra Oficyna Wydawnicza",
  "publisher_series": [],
  "translators": [],
  "medium": "paper",
  "duration_seconds": null,
  "narrators": [],
  "illustrators": [],
  "cover_artists": [],
  "isbn": "978-83-6065-713-3",
  "pages": null,
  "published": "2017-06-05",
  "language": "pl_PL",
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/fogra-oficyna-wydawnicza/krzysztof-baczkowski/wielka-historia-polski-tom-3-dzieje-polski-poznosredniowiecznej-1370-1506_978-83-6065-713-3-b403d58c.jpg?v=2026-09-03%2013%3A30%3A51",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/krzysztof-baczkowski/wielka-historia-polski-tom-3-dzieje-polski-poznosredniowiecznej-1370-1506/9788360657133.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/krzysztof-baczkowski/wielka-historia-polski-tom-3-dzieje-polski-poznosredniowiecznej-1370-1506/9788360657133.md",
  "binding": "Softcover",
  "description": "Periodyzacja dziejów stanowi ważny element poznania historycznego. Z trudnościami, jakich nastręcza jej stosowanie, spotkać się musi każdy badacz dłuższego odcinka dziejowego. Podział przeszłości na okresy i podokresy wynika bowiem z określonych kryteriów, na ich wybór zaś wpływ ma metodologiczna postawa historyka i jego osobista wizja przeszłości. Stąd nie kończące się spory o najwłaściwszy podział chronologiczny dziejów ojczystych. Treść tego tomu zamyka się w ramach czasowych 1370 - 1505/1506. W tym miejscu szczególnego wyjaśnienia wymaga otwierająca go cezura czasowa. Na pozór jej uzasadnienie powinno być bardzo proste: rok 1370 bowiem to data śmierci Kazimierza Wielkiego, ostatniego Piasta na tronie polskim, zamykająca więc w sposób naturalny okres piastowski, którego schyłek zbiegł się ze zjednoczeniem i skonsolidowaniem państwa polskiego. Określenie Polska Piastów stało się więc jak gdyby hasłem wywoławczym wcześniejszego okresu naszych dziejów, a sama nazwa posłużyła za tytuł niejednej powstałej dotychczas syntezy historycznej. Z drugiej jednak strony pamiętać należy, że dynastia piastowska nie wygasła w 1370 roku. Jej linie mazowiecka i śląskie przetrwały do XVI i XVII wieku, a w XIV wieku władały obszarami niewiele mniejszymi niż terytorium zjednoczonego państwa polskiego. Śmierć nawet tak wybitnego monarchy jak Kazimierz Wielki nie powstrzymała postępów demograficznych i gospodarczych, przemian społecznych i ustrojowych, ewolucji mentalnych i kulturowych, których jakość w ciągu dziesięcioleci ulegała tylko powolnym przeobrażeniom. Zmiana dynastii mogła pozostać nawet długo nie zauważona w pewnych oddalonych od centrów cywilizacyjnych środowiskach. Dlaczego więc datę 1370 gotowi jesteśmy uznać nadal za wiążącą i decydującą cezurę? Otóż zapoczątkowała ona proces wchodzenia Polski do szerszych struktur środkowo- i wschodnioeuropejskich ze wszystkimi następstwami tego zjawiska: społecznymi, ekonomicznymi i ideologicznymi. Dwukrotnie zawierane unie polsko-węgierskie, trwała - mimo przejściowych nieporozumień - unia polsko-litewska, rewindykacja ziem nadbałtyckich, kilkakrotne próby przechwycenia tronu czeskiego, opanowanie pod koniec tego okresu przez dynastię koron św. Stefana i św. Wacława - wszystko to były elementy tworzenia przy udziale żywiołu polskiego Europy słowiańskiej, Europy jagiellońskiej, Małej Europy o silnym poczuciu wzajemnej wspólnoty celów i dążeń, o pogłębiających się podobieństwach ustrojowych i kulturowych. W ślad za tym szło - przynajmniej w obrębie wspólnoty jagiellońskiej - przejmowanie przez obce dotychczas etnicznie grupy społeczne polskich wzorów prawnoustrojowych i kulturowych. Był to okres zbliżenia, w ramach wspólnego państwa społeczności wywodzących się z zasadniczo niechętnych sobie i pełnych uprzedzeń kręgów cywilizacyjno-religijnych: łacińskiego i bizantyjskiego, a zarazem punkt wyjścia do utrzymania - mimo zgrzytów, napięć i załamań - owej symbiozy przez dziesięciolecia i stulecia. Zbliżenie to torowało drogę przyszłej słynnej tolerancji i wolności, którą zasłynęła Rzeczpospolita. Jeżeli nawet proces zespolenia z Polską oraz promocji gospodarczej, społecznej i kulturowej niepolskiego etnosu (Ruś halicka) zapoczątkowany został już za Kazimierza Wielkiego, to jednak wielonarodowa monarchia lat 1370-1505/1506 rozwinęła ten proces na niespotykaną skalę i jako taka różniła się zasadniczo od jednorodnego narodowo królestwa Piastów; dlatego zasługuje na wyraźne wyodrębnienie w historiografii.",
  "book": {
    "title": "Wielka Historia Polski. Tom 3. Dzieje Polski późnośredniowiecznej (1370-1506)",
    "slug": "wielka-historia-polski-tom-3-dzieje-polski-poznosredniowiecznej-1370-1506",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/krzysztof-baczkowski/wielka-historia-polski-tom-3-dzieje-polski-poznosredniowiecznej-1370-1506"
  },
  "authors": [
    {
      "name": "Krzysztof Baczkowski",
      "slug": "krzysztof-baczkowski",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/krzysztof-baczkowski"
    }
  ]
}