Badania historyczne coraz częściej koncentrują się na kulturze i cywilizacji ludzkiej traktowanych z jednej strony jako zjawisko uniwersalne dla całej ludzkości, z drugiej jako szczególnie dotyczące bardzo konkretnych społeczności. Dociekaniom historyków towarzyszy pogłębiona refleksja nad zasobem dostępnych źródeł i zakresem kryjących się w nich informacji. Źródła otwierają wszak drogę do minionych realiów życia. One zarazem wyraźnie wyznaczają granicę naukowego poznania przeszłości. Od ich inwentaryzacji, a następnie krytyki rozpoczyna się rekonstrukcja przeszłości.
