{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Co Żydzi zrobili?",
  "subtitle": null,
  "slug": "co-zydzi-zrobili",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/malgorzata-kaluza/co-zydzi-zrobili",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/malgorzata-kaluza/co-zydzi-zrobili.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/malgorzata-kaluza/co-zydzi-zrobili.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Małgorzata Kałuża",
      "slug": "malgorzata-kaluza",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/malgorzata-kaluza"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2003-06-10",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/pogranicze/malgorzata-kaluza/co-zydzi-zrobili_8-386-87224-1.jpg?v=2026-08-19%2023%3A28%3A51",
  "description": "Tytuł do swego zbioru zaczerpnął Marciniak z książki Rafaela Scharfa. „ Co Żydzi zrobili – pyta Scharf – jakie niewybaczalne grzechy popełnili, że tak się zaryli w świadomości i podświadomości wielu Polaków. Czy jest to tylko przejaw zwyczajnej, pospolitej nienawiści do „ obcego”, „ innego”, połączonej z tradycyjną chrześcijańską doktryną bogobójstwa – czy też jest w tym coś więcej, coś specyficznie polskiego, czego przyczyn trzeba szukać nie w charakterze Żydów, ale w psychice Polaków”. Przytaczam cały ten fragment, bo charakteryzuje on dokładnie punkt widzenia jaki przyjął Janusz Marciniak. Argumentom Marciniaka towarzyszą nieraz niebezpieczne uogólnienia a jego myśleniem kierują stereotypy. Zbyt często moim zdaniem przemawia on o ważnych sprawach na podstawie „ niektórych Żydów” i „ niektórych Polaków”. Tym niemniej to „ potrzebna” książka, bo choć nie wnosi zbyt wielu nowych argumentów do dyskusji o stosunkach polsko– żydowskich, to przedstawia je spokojnie, bez morderczego zacietrzewieniaa za to z godną podziwu skrupulatnością i pokorą jednocześcnie. Ta niewielka w zasadzie książka, spięta klamrami medialnych wydarzeń ma tę niewątpliwie zaletę, że odwołuje się do zdarzeń dnia codziennego, dodajmy - jakże dramatycznych i niejednoznacznych moralnie zdarzeń. Obszerny tekst Poświęca Marciniak postaci Janusza Korczaka – szczególnie tym epizodom z jego życia, które nie utkwiły tak mocno w społecznej świadomości, jak postawa „ laickiego świętego” podczas II wojny światowej.",
  "editions": [
    {
      "title": "Co Żydzi zrobili?",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/malgorzata-kaluza/co-zydzi-zrobili/8386872241",
      "publisher": "Pogranicze",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "8-386-87224-1",
      "pages": 103,
      "published": "2003-06-10",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/pogranicze/malgorzata-kaluza/co-zydzi-zrobili_8-386-87224-1.jpg?v=2026-08-19%2023%3A28%3A51"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}