{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Księga Widowisk",
  "subtitle": null,
  "slug": "ksiega-widowisk",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/marcjalis/ksiega-widowisk",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/marcjalis/ksiega-widowisk.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/marcjalis/ksiega-widowisk.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Marcjalis",
      "slug": "marcjalis",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/marcjalis"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": "la",
  "first_published": "2015-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/instytut-studiow-klasycznych-srodziemnomorskich-i-orientalnych-uniwersytetu-wroclawskiego/marcjalis/ksiega-widowisk_978-83-9408-932-0-ad29fab0.jpg?v=2026-09-02%2013%3A44%3A16",
  "description": "MARCJALIS (Marcus Valerius Martialis; ok. 40-104 n. e.),który później zasłynął jako autor epigramów i wpro- wadził ten gatunek poetycki na wyżyny rozwoju artystycznego, tworzył wiersze już w młodości, ale te pierwsze utwory zaginęły. Za najwcześniejsze jego dzieło (lata 80. pierwszego stulecia n. e.) uchodzi zatem zbiór epigramów znany jako Epigrammaton liber (Księga epigramów) lub Spectaculorum liber (Księga widowisk) – kolekcja 36 krótkich utworów sławiących igrzyska zorganizowane przez cesarza Tytusa na inaugurację amfiteatru Flawiuszów, zwanego później Koloseum, budowli uważanej za jeden z cudów świata i symbol Wiecznego Miasta. Pojedynki gladiatorów, polowania na dzikie zwierzęta i walki zwierząt, wystawne inscenizacje mitów, w których drastyczne epizody odgrywali skazańcy, naumachie, czyli bitwy morskie, i pokazy na wodzie – to tematy epigramów Marcjalisa, zaświadczających, że rozmachem i różnorodnością igrzyska Tytusa przewyższyły wszystko, co kiedykolwiek oglądali mieszkańcy Rzymu i przybysze z najodleglejszych stron. U stóp władcy, rozpoznając w nim boga, korzy się słoń i szuka ratunku uciekająca przed pogonią łania; w piasek areny wsiąka krew prośnej maciory, której rozpłatano brzuch, i krew rozszarpywanego przez niedźwiedzia „ Orfeusza”, wokół którego „ pełza- ją wzniesienia” i „ biegają lasy” – w wierszach Marcjalisa czoło- bitność przed władcą zdumiewa niewiele mniej niż okrucieństwo spektakli śmierci, będących w istocie publicznymi egzekucjami… Lektura epigramów Marcjalisa, których treść tak jest odległa od dzisiejszej wrażliwości, tak szokująca i bulwersująca, staje się dla współczesnego Czytelnika wyzwaniem. Są one jednak – podobnie jak same igrzyska, które wychwala poeta – nieodłącznym elementem rzymskiej tradycji, z której wyrosła przecież kultura europejska.",
  "editions": [
    {
      "title": "Księga Widowisk",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/marcjalis/ksiega-widowisk/9788394089320",
      "publisher": "Instytut Studiów Klasycznych, Śródziemnomorskich i Orientalnych Uniwersytetu Wrocławskiego",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-9408-932-0",
      "pages": 150,
      "published": "2015-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/instytut-studiow-klasycznych-srodziemnomorskich-i-orientalnych-uniwersytetu-wroclawskiego/marcjalis/ksiega-widowisk_978-83-9408-932-0-ad29fab0.jpg?v=2026-09-02%2013%3A44%3A16"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}
