{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Krzesławice. Zapomniane dziedzictwo Nowej Huty",
  "subtitle": null,
  "slug": "krzeslawice-zapomniane-dziedzictwo-nowej-huty",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/maria-lempart/krzeslawice-zapomniane-dziedzictwo-nowej-huty",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/maria-lempart/krzeslawice-zapomniane-dziedzictwo-nowej-huty.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/maria-lempart/krzeslawice-zapomniane-dziedzictwo-nowej-huty.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Maria Lempart",
      "slug": "maria-lempart",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/maria-lempart"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2011-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/muzeum-historyczne-miasta-krakowa/maria-lempart/krzeslawice-zapomniane-dziedzictwo-nowej-huty_978-83-7577-090-2-1fea08a5.jpg?v=2026-09-04%2000%3A45%3A06",
  "description": "Muzeum Historyczne Miasta Krakowa prezentuje folder towarzyszący wystawie w oddziale Dzieje Nowej Huty, z cyklu Zapomniane dziedzictwo Nowej Huty. Opowieść dotyczy Krzesławic, podkrakowskiej wsi, która ze względu na swoje położenie w pasie izolacyjnym, oddzielającym kombinat metalurgiczny od osiedli mieszkaniowych Nowej Huty, stanowi niejako relikt dawnego krajobrazu w centrum miasta. Odkrycia archeologiczne pozwalają szukać początków osadnictwa na terenie Krzesławic około 5500 roku p. n. e., jednak w dziejach pisanych pojawiły się po raz pierwszy w 1198 roku, w dokumencie potwierdzającym nadanie wsi klasztorowi bożogrobców w Miechowie przez rycerza Budziwoja. Przez 600 lat niemal nieprzerwanie Krzesławice pozostawały własnością miechowitów i dopiero pod koniec XVIII wieku zostały przekazane jako uposażenie reformowanej Akademii Krakowskiej. Przez kilka lat gospodarzem krzesławickiego majątku był ks. Hugo Kołłątaj, a następnie krakowska kupiecka rodzina Kirchmayerów, zaś od 1876 roku właścicielem dworku był mistrz Jan Matejko, który urządził tutaj swoją wiejską rezydencję. W latach 60. XX wieku powstało tu Muzeum Jana Matejki prowadzone przez Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych. Militarną przeszłość Krzesławic przypomina położony na wzgórzach, w północnej części dawnej wsi, austriacki fort, jeden z elementów Twierdzy Kraków. Dziś dworek wraz ze starą zabudową wiejską, dawną drewnianą szkołą fundacji Matejki (dziś ośrodek kultury),młynem Kirchmayerów oraz przeniesionym w 1985 roku z Jawornika drewnianym XVII-wiecznym kościołem pw. św. Jana Chrzciciela stanowią urokliwy zakątek „ wsi w środku miasta”. Na wystawie prezentującej eksponaty związane z dziejami wsi i jej właścicieli oraz mieszkańców, zobaczyć można zarówno odkryte na tym terenie archeologiczne przedmioty należące do najstarszych osadników, reprodukcje najdawniejszych dokumentów wymieniających nazwę Krzesławice, a także rękopisy księdza Hugona Kołłątaja, Kazimierza Girtlera czy rysunki Jana Matejki, wykonywane w jego podkrakowskiej rezydencji. Prezentowane są także obiekty zebrane w latach 70. XX wieku podczas akcji „ Ocalić od zapomnienia”, które miały posłużyć jako wyposażenie planowanego w Krzesławicach skansenu, a także makieta krzesławickiego fortu, wykonana na zlecenie Młodzieżowego Domu Kultury Fort 49 „ Krzesławice”, obecnego użytkownika obiektu.",
  "editions": [
    {
      "title": "Krzesławice. Zapomniane dziedzictwo Nowej Huty",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/maria-lempart/krzeslawice-zapomniane-dziedzictwo-nowej-huty/9788375770902",
      "publisher": "Muzeum Historyczne Miasta Krakowa",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-7577-090-2",
      "pages": 48,
      "published": "2011-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/muzeum-historyczne-miasta-krakowa/maria-lempart/krzeslawice-zapomniane-dziedzictwo-nowej-huty_978-83-7577-090-2-1fea08a5.jpg?v=2026-09-04%2000%3A45%3A06"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}