{
  "type": "edition",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Lektury subwersywne. Filozoficzne eseje o literaturze i sztuce. Kant, Derrida, Lacan, Freud i inni",
  "subtitle": null,
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/pawel-dybel/lektury-subwersywne-filozoficzne-eseje-o-literaturze-i-sztuce-kant-derrida-lacan-freud-i-inni/9788324238026",
  "publisher": "Universitas",
  "translators": [],
  "medium": "paper",
  "duration_seconds": null,
  "narrators": [],
  "isbn": "978-83-2423-802-6",
  "pages": 296,
  "published": "2022-07-25",
  "language": "pl_PL",
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/universitas/pawel-dybel/lektury-subwersywne-filozoficzne-eseje-o-literaturze-i-sztuce-kant-derrida-lacan-freud-i-inni_978-83-2423-802-6-49465212.jpg?v=2026-09-05%2006%3A16%3A57",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/pawel-dybel/lektury-subwersywne-filozoficzne-eseje-o-literaturze-i-sztuce-kant-derrida-lacan-freud-i-inni/9788324238026.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/pawel-dybel/lektury-subwersywne-filozoficzne-eseje-o-literaturze-i-sztuce-kant-derrida-lacan-freud-i-inni/9788324238026.md",
  "binding": "Softcover",
  "description": "Lektury subwersywne to lektury przekorne, w których teksty czyta się „ pod włos”, wskazując na to, że zawarty w nich sens nie do końca pokrywa się z intencjami ich autorów. Jest on w pewnym sensie „ mądrzejszy” od tego, co zamierzali powiedzieć, i często nie daje się z tym pogodzić. Efektem tego typu lektury jest przemieszczenie sensu tekstu, jego radykalne przewartościowanie. Tę przewrotną strategię interpretacyjną Dybel obiera zarówno w odniesieniu do wybranych filozoficznych tekstów Gadamera, Kanta, Derridy i Lacana, jak i do tekstów literackich Szekspira, Kafki, Schulza i Gombrowicza. Wyrafinowanie takiej strategii polega na tym, że starając się z dużą precyzją zrekonstruować sens tych tekstów, dociera do jego ukrytych założeń, co każe mu poza ów sens wykroczyć i ukazać go w nowym świetle. Jeśli więc dokładnie przyjrzymy się estetyce Kanta, okazuje się, że ‒ wbrew temu, co twierdzi Gadamer ‒ pojęcie piękna jest w niej ściśle powiązane z tym, co etyczne; przeformułowana przez Derridę relacja między ergonem i parergonem dzieła, przemieszczona na plan ludzkiej egzystencji, wskazuje na zdumiewające pokrewieństwo doświadczenia piękna z doświadczeniem śmierci; twierdzenie Felman, że literatura jest ślepą subwersywną plamką psychoanalizy, implikuje między nimi relację kolistą, w której inspirują się nawzajem; zablokowane pragnienie Hamleta nie bierze się stąd, że – jak sugeruje Freud ‒ chce on zająć miejsce ojca przy matce, ale stąd, że nie jest ona zdolna do żałoby po zamordowanym mężu; okrutny sposób, w jaki w Procesie Kafki funkcjonuje prawo, nie wynika z jego deformacji, ale z samych podstaw prawa pozytywnego, ukształtowanego w tradycji europejskiej. Na podobne paradoksy możemy wskazać, przyglądając się bliżej motywom mesjańskim w prozie Schulza czy toposowi „ gęby” u Gombrowicza. Nasz tradycyjny sposób lektury tych tekstów zatem się załamuje i oto nagle skonfrontowani jesteśmy z całkiem nowymi pytaniami.",
  "book": {
    "title": "Lektury subwersywne. Filozoficzne eseje o literaturze i sztuce. Kant, Derrida, Lacan, Freud i inni",
    "slug": "lektury-subwersywne-filozoficzne-eseje-o-literaturze-i-sztuce-kant-derrida-lacan-freud-i-inni",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/pawel-dybel/lektury-subwersywne-filozoficzne-eseje-o-literaturze-i-sztuce-kant-derrida-lacan-freud-i-inni"
  },
  "authors": [
    {
      "name": "Paweł Dybel",
      "slug": "pawel-dybel",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/pawel-dybel"
    }
  ]
}
