{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Historia Hiszpanii bez mitów",
  "subtitle": null,
  "slug": "historia-hiszpanii-bez-mitow",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/piotr-napierala/historia-hiszpanii-bez-mitow",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/piotr-napierala/historia-hiszpanii-bez-mitow.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/piotr-napierala/historia-hiszpanii-bez-mitow.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Piotr Napierała",
      "slug": "piotr-napierala",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/piotr-napierala"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2026-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/illuminari/piotr-napierala/historia-hiszpanii-bez-mitow_978-83-9768-292-4-48746942.jpg?v=2026-09-06%2019%3A58%3A45",
  "description": "Teoretycznie Hiszpania nie jest krajem wielkiego sukcesu, ale czy na pewno? W latach 1950-1990 rozwijała się często szybciej niż Japonia, nie wspominając o Polsce w naszym najlepszym okresie. Chociaż kraj rządzony od 2018 roku przez Pedro Sancheza trapią problemy ekonomiczne i wysokie bezrobocie, to historia Hiszpanii jest jednak historią sukcesu. Hiszpania staje się znaczącym hubem energetycznym a język hiszpański staje się językiem numer dwa globu. Od trzech lat widać także spore ożywienie ekonomiczne, dzięki umiejętnej polityce imigracyjnej i energetycznej. Hiszpania pozostaje starszym bratem i rzecznikiem wielu nacji południowoamerykańskich i doskonali się w tej roli łącznika między Ameryką i Europą. Madryt wyswobodził się z większości problemów nagromadzonych od czasów dyktatury generała Franco (autorytaryzm, klerykalizm) i pokazał jak najlepiej inwestować środki pozyskane z EWG/UE. Hiszpanie dzielą się od ponad dwustu lat na społeczność liberalną (afrancesado) i konserwatywną (nacionalcatolico) z bardzo głębokim rowem pośrodku, tak jak my Polacy (oświecenie vs katolicyzm, frak vs kontusz). Jako kraj katolicki o bogatej historii, nieco większy i ludniejszy od polski (choć o znacznie czytelniejszym globalnie języku) Hiszpania może być dla Polaków znakomitym punktem odniesienia. Moglibyśmy się od niej wiele nauczyć; np. jak zerwać z autorytaryzmem (dyktatura generała Franco z lat 1937-1975) i stać się społeczeństwem nowoczesnym. Dość powiedzieć, że SEAT jakoś urządził się pod szyldem Volkswagena, podczas gdy FSO przepadł razem z Daewoo. Czerpanie wzorów utrudniają jednak takie fakty jak inny model dawnych elit szlacheckich, mocno odmienne położenie geograficzne (Hiszpanię w sporym stopniu chronią Pireneje i morza, gdy Polska jest rozpaczliwie otwarta i nizinna) oraz fakt, że ich niedawna dyktatura była prawicowa, a nasza lewicowa. Dziś Hiszpania to także modelowy przykład zwycięstwa nad okrucieństwem i zachłannością kleru, co przeraża polskich ultra-katolików, chcących zamilczeć iberyjski przykład. Tym bardziej powinniśmy więc mu się przyjrzeć! Nie zmienia to jednak faktu, że Polsce znacznie bardziej przydałoby się studiowanie hiszpańskich sukcesów i porażek, niż porównywanie się z takimi potęgami jak Niemcy, Francja czy USA, które stale czynimy popadając to w kłamliwą megalomanię to w słuszną depresję, gdy Hiszpania czeka na drugim końcu kontynentu na otwarte polskie umysły. Rozumiał to choćby Joachim Lelewel, pionier nowoczesnej historiografii polskiej i autor nowatorskiej pracy zatytułowanej: „ Historyczna paralela Hiszpanii z Polską” (1820).",
  "editions": [
    {
      "title": "Historia Hiszpanii bez mitów",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/piotr-napierala/historia-hiszpanii-bez-mitow/9788397682924",
      "publisher": "Illuminari",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-9768-292-4",
      "pages": 500,
      "published": "2026-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/illuminari/piotr-napierala/historia-hiszpanii-bez-mitow_978-83-9768-292-4-48746942.jpg?v=2026-09-06%2019%3A58%3A45"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}
