{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Żyrardów",
  "subtitle": null,
  "slug": "zyrardow",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/przemyslaw-lis-markiewicz/zyrardow",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/przemyslaw-lis-markiewicz/zyrardow.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/przemyslaw-lis-markiewicz/zyrardow.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Przemysław Lis Markiewicz",
      "slug": "przemyslaw-lis-markiewicz",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/przemyslaw-lis-markiewicz"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2021-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/poznanskie-towarzystwo-im-iwana-franki/przemyslaw-lis-markiewicz/zyrardow_978-83-9613-101-0-f16110c9.jpg?v=2026-09-04%2022%3A54%3A35",
  "description": "„ Naszym kochanym siłaczkom, wojowniczkom o prawa człowieka i obywatela, dzielnym, nieustraszonym, wspaniałym kobietom. Bo tylko kobiety mogą uratować ten świat przed zagładą” Przemysław Lis Markiewicz Pierwszy powszechny strajk robotników wybuchł nie w stołecznej Warszawie, nie w drugiej co do wielkości Łodzi, tylko w niewielkim Żyrardowie. Wywołały go kobiety. Ta książka o pierwszym w historii ludzkości strajku kobiet. Co rano parowa świstawka ogłaszała początek zmiany. Jedna pensja nie wystarczała na utrzymanie rodziny, dlatego pracowali nie tylko mężczyźni, ale również kobiety i dzieci, które wykonywały najcięższe prace i zarabiały najpodlej. Kobiety rodziły dzieci, niańczyły je, czuwały nad nimi po nocach, kładły jedno za drugim do grobu i wreszcie szły za nimi. Ciężka praca, poronienia, krwotoki, suchoty i śmierć na czterdzieści lat przed kresem, w wieku trzydziestu paru lat. Wiosną 1883 r., kiedy stanowiły już ponad połowę spośród 8 tys. zatrudnionych, coś się zmieniło. Gdy połowa z 250 szpularek nie podjęła pracy był to niespotykany akt solidarności. Szantażowano je wyrzuceniem z pracy i z fabrycznych mieszkań, ale się nie ugięły. Mało tego: w kilka dni zatrzymały całą fabrykę. To jest prawdziwa historia walki o równość, wolność i prawa, która szczególnie tu i teraz, w Polsce drugiej połowie XXI wieku, jest niezwykle aktualna i warta ciągłego przypominania.",
  "editions": [
    {
      "title": "Żyrardów",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/przemyslaw-lis-markiewicz/zyrardow/9788396131010",
      "publisher": "Poznańskie Towarzystwo im. Iwana Franki",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-9613-101-0",
      "pages": 212,
      "published": "2021-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/poznanskie-towarzystwo-im-iwana-franki/przemyslaw-lis-markiewicz/zyrardow_978-83-9613-101-0-f16110c9.jpg?v=2026-09-04%2022%3A54%3A35"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}