{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Dziewięćdziesiąte",
  "subtitle": null,
  "slug": "dziewiecdziesiate",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/slawomir-shuty/dziewiecdziesiate",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/slawomir-shuty/dziewiecdziesiate.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/slawomir-shuty/dziewiecdziesiate.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Sławomir Shuty",
      "slug": "slawomir-shuty",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/slawomir-shuty"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2013-12-06",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-haart/slawomir-shuty/dziewiecdziesiate_978-83-6405-726-7-fb61c0d7.jpg?v=2026-09-01%2012%3A36%3A58",
  "description": "Shuty skupia się na okresie karnawału lat pierwszych po transformacji, kiedy między odejściem jednego porządku a pojawieniem się kolejnego nastąpiła swoista luka. Bohater Shutego, nastolatek wychowujący się na nowohuckim osiedlu, jest jeszcze za młody, żeby rzucić się w wir pracy, zakładania własnego biznesu i wystartować w wyścigu szczurów. Ten okres poluzowania wszystkich norm, zabawy na całego, sprowadza się u niego do spróbowania wszystkiego, co pociągające i co zostało wcześniej obejrzane w zachodnich filmach, m. in.: narkotyków, prostytucji, wyjazdu za granicę, założenia kapeli. Nowohucka przaśność i przeciętność powoduje jednak, że to, co miało być tak ekscytujące i wolnościowe nawet w okresie jedynego w swoim rodzaju karnawału, zamienia się w słabej jakości karykaturę ogranego zachodniego fantazmatu. Nic tutaj nie jest prawdziwe, przeżyte i autentyczne. Pierwsza kupiona marihuana okazuje się grudką kozy z nosa. Jak czuje się nastolatek upalony po raz pierwszy taką substancją? Dlaczego wsiada na rower i bez celu jeździ po osiedlu? Właśnie o takiej wersji karnawału kapitalistycznego opowiadają teksty z Dziewięćdziesiątych. To proza przeciwna jakimkolwiek mityzacyjnym strategiom nostalgicznym i wspomnieniowym, wręcz ociekająca scenami antyestetycznymi, koślawymi, niepełnymi, udawanymi. Przez kilka ostatnich lat obserwowaliśmy w polskiej kulturze wysyp książek i filmów dedykowanych latom 80., powoli jednak moda na ten okres się wyczerpuje. W dużej mierze dlatego, że popularne stają się, mówiąc językiem młodych ludzi, „ najntisy”, które wypierają „ ejtisy”. Shuty wyprzeda tę modę w literaturze. W zbiorze Dziewięćdziesiąte rozpoznajemy styl pisarza ze zbioru Cukier w normie, zdecydowanie inny od ciężkostrawnych, przeładowanych powieści Zwał, Bełkot czy Jaszczur. Książka nie tylko w specyficznym dla pisarza stylu gonzo artystycznie portretuje transformację w postkomunistycznym wydaniu, stanowi także kopalnię wiedzy dla antropologów codzienności, badających horyzonty marzeń, fantazmatów młodych wówczas ludzi.",
  "editions": [
    {
      "title": "Dziewięćdziesiąte",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/slawomir-shuty/dziewiecdziesiate/9788364057267",
      "publisher": "Wydawnictwo Ha!Art",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-6405-726-7",
      "pages": 122,
      "published": "2013-12-06",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-haart/slawomir-shuty/dziewiecdziesiate_978-83-6405-726-7-fb61c0d7.jpg?v=2026-09-01%2012%3A36%3A58"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}
