{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Monologion; Proslogion",
  "subtitle": null,
  "slug": "monologion-proslogion",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/sw-anzelm-z-canterbury/monologion-proslogion",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/sw-anzelm-z-canterbury/monologion-proslogion.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/sw-anzelm-z-canterbury/monologion-proslogion.md",
  "authors": [
    {
      "name": "św. Anzelm z Canterbury",
      "slug": "sw-anzelm-z-canterbury",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/sw-anzelm-z-canterbury"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2007-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-marek-derewiecki/sw-anzelm-z-canterbury/monologion-proslogion_978-83-8963-751-2-20e89bca.jpg?v=2026-09-01%2011%3A29%3A52",
  "description": "Wszystkie dzieła Anzelma mają charakter monograficzny. Dwa pierwsze, najbardziej znane, Monologion i Proslogion dotyczą istnienia i natury Boga. Monologion powstał z wykładów prowadzonych przez Anzelma dla mnichów w Bęc. Domagali się oni takiego ujęcia zagadnień, w którym niczego nie ustala się na podstawie objawienia, oczekiwali natomiast dowodów wyłącznie rozumowych. Stąd pierwotny tytuł tego dzieła: Exemplum meditandi de ratione fidei. Postulat uczniów zgadzał się z programem nauczyciela. Anzelm, wchodząc w położenie kogoś, kto jeszcze nie wierzy, stara się dowieść tego, co wiara naucza o Bogu: jego istnienia, atrybutów, a nawet trójoso-bowości. Wykazuje dużą sprawność dialektyczną - przedstawia wszystkie możliwe hipotezy w danym zagadnieniu, analizuje je, wyklucza te, które zawierają sprzeczność bądź są sprzeczne z wnioskami już przyjętymi, by przyjąć wreszcie jedyne twierdzenie dające się utrzymać (...). Dopełnienie tego programu znajdujemy w Proslogion i słynnej formule: fides ąuaerens intellectum (taki był pierwotny tytuł dziełka). Wiara szukająca zrozumienia już je w sobie nosi, toteż metodę racjonalizacji wiary traktuje Anzelm jako nakaz wypływający z samej wiary. Obowiązkiem wierzącego, a zwłaszcza teologa, jest podjęcie tego imperatywu wypływającego z wiary, co pozwala na pogłębienie samej wiary. Zrozumienie wiary, tu na ziemi, jest pośrednim etapem pomiędzy ślepą wiarą a wizją uszczęśliwiającą, której oczekujemy. Działalność rozumu, która polega na wyjaśnianiu, porządkowaniu, interpretowaniu i potwierdzaniu treści objawienia ma podwójny cel: pożytek i radość wierzących oraz przekonanie i nawrócenie niewierzących. Racjonalizacja wiary ma więc podwójną perspektywę, ale niezależnie od celu, któremu może służyć (pogłębienie, a raczej poszerzenie o wymiar intelektualny wiary u wierzącego oraz skierowanie niewierzącego ku wierze),\" rozumienie\" wiary (\" wyjaśnianie\", \" dostarczanie racji\") jest w obu przypadkach tym samym - rozpoznaje i ukazuje inteligibilność struktury wiary. (ze Wstępu Leszka Kuczyńskiego)",
  "editions": [
    {
      "title": "Monologion; Proslogion",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/sw-anzelm-z-canterbury/monologion-proslogion/9788389637512",
      "publisher": "Wydawnictwo Marek Derewiecki",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-8963-751-2",
      "pages": 280,
      "published": "2007-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-marek-derewiecki/sw-anzelm-z-canterbury/monologion-proslogion_978-83-8963-751-2-20e89bca.jpg?v=2026-09-01%2011%3A29%3A52"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}