# Od potworów do znaków pustych. Ludowe demony w polskiej literaturze dla dzieci

Canonical: https://www.kolczanksiazek.pl/violetta-wroblewska/od-potworow-do-znakow-pustych-ludowe-demony-w-polskiej-literaturze-dla-dzieci

![Od potworów do znaków pustych. Ludowe demony w polskiej literaturze dla dzieci](https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-naukowe-uniwersytetu-mikolaja-kopernika/violetta-wroblewska/od-potworow-do-znakow-pustych-ludowe-demony-w-polskiej-literaturze-dla-dzieci_978-83-2313-151-9-8c293a05.jpg?v=2026-09-02%2011%3A11%3A22)

- Autorzy: [Violetta Wróblewska](https://www.kolczanksiazek.pl/violetta-wroblewska)
- Język: pl_PL
- Data wydania: 2014-01-01

## Opis

Książka poświęcona jest postaciom demonicznym w twórczości pisarzy polskich XIX-XXI wieku. Jej bohaterami są najpopularniejsze i najbardziej charakterystyczne postaci z literatury dziecięcej, takie jak Baba Jaga, smok i krasnal, chociaż nie brak informacji o strzydze, topielcu czy dziwożonie. W pracy podjęto problematykę pochodzenia wymienionych istot, pokazano ich rolę w ludowej demonologii, a następnie przedstawiono ich różnorakie metamorfozy, zarówno w folklorze tradycyjnym, jak i w utworach dla dzieci. Zasadnicza teza monografii, zasugerowana w jej tytule, wyraźnie wskazuje kierunek opisanych przemian – od postaci przerażających, demonicznych, w których istnienie niejednokrotnie wierzono, w postaci fantastyczne, o dużym ładunku komizmu czy utylitaryzmu; od kulturowych znaków o wyraźnym wydźwięku moralistycznym po znaki semantycznie puste, pozbawione jakiejkolwiek głębi znaczeniowej służącej kształtowaniu charakteru czy choćby gustu estetycznego odbiorców. Przyczyna opisanych w rozprawie przekształceń i procesów (m. in. karnawalizacji, symplifikacji, hiperbolizacji, infantylizacji) silnie związana jest ze zmianami kulturowymi, zwłaszcza z zanikiem tradycyjnej kultury ludowej, stanowiącej główny punkt odniesienia dla charakteryzowanych w rozprawie postaci, jak i ze stopniowym zawłaszczaniem jej elementów przez twórców kultury popularnej, kierujących się pobudkami komercyjnymi. W pracy wskazano także pozytywne przykłady wykorzystania polskiego folkloru przez pisarzy, ale zdecydowanie znajdują się one w mniejszości. W finalnej części rozprawy, obok rozważań teoretycznych, zawarto próbę opisu przekształceń materiału ludowego na poziomie literatury dla młodzieży (na przykładzie fantasy),wskazując nieco odmienne tendencje w kreacji wizerunków demonów niż te widoczne w twórczości dla najmłodszych (obok symplifikacji wyraźnie widoczna skłonność do brutalizacji i erotyzacji bohaterów).

## Wydania

### Od potworów do znaków pustych. Ludowe demony w polskiej literaturze dla dzieci

- Wydawnictwo: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika
- ISBN: 978-83-2313-151-9
- Liczba stron: 276
- Data wydania: 2014-01-01
- Język: pl_PL