Gdyby – to opowieść o sile, a także woli przetrwania i nadziei dwudziestodwuletniej dziewczyny. Akcja książki rozgrywa się w latach 1941- 46 i jest inspirowana prawdziwą historią – Marysi, która razem ze swoją rodziną i tysiącami Polaków została deportowana w głąb ZSRR. Niewyobrażalny głód, strach, ciągłe poniżanie, choroby, brak lekarstw i beznadziejność istnienia towarzyszą bohaterce i jej bliskim każdego dnia. Spolegliwa na początku zesłania dziewczyna powoli, ale pieczołowicie pielęgnuje w sobie ziarenko buntu. Skazana na cztery miesiące więzienia za samowolną zmianę pracy – ucieka do lasu. Od tego dnia każdy dzień będzie nie tylko walką o chleb, ale również ciągłym strachem przed dekonspiracją. Dwudziestodwuletnia dziewczyna została ograbiona z pięciu lat, które na zawsze zmieniły jej życie. Po powrocie oczekiwała, że zastanie wszystko takim, jakim pamiętała. Jednak nic już nie było takie samo, ani ona, ani otaczająca ją rzeczywistość