{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Kołczan Książek",
    "language": "pl-PL",
    "url": "https://www.kolczanksiazek.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Legendy świętokrzyskie",
  "subtitle": null,
  "slug": "legendy-swietokrzyskie",
  "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/wojciech-kalwat/legendy-swietokrzyskie",
  "json": "https://www.kolczanksiazek.pl/wojciech-kalwat/legendy-swietokrzyskie.json",
  "markdown": "https://www.kolczanksiazek.pl/wojciech-kalwat/legendy-swietokrzyskie.md",
  "authors": [
    {
      "name": "Wojciech Kalwat",
      "slug": "wojciech-kalwat",
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/wojciech-kalwat"
    }
  ],
  "language": "pl_PL",
  "original_title": null,
  "original_language": null,
  "first_published": "2009-01-01",
  "genres": [],
  "series": [],
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-jednosc/wojciech-kalwat/legendy-swietokrzyskie_978-83-7660-072-7-80212503.jpg?v=2026-08-31%2012%3A28%3A42",
  "description": "Zagadnieniom legend, w których poszukuje się choćby ziarna prawdy, poświęcona jest książka „ Legendy świętokrzyskie” – zbiór artykułów historyków, antropologów, etnologów, archeologów czy językoznawców. Po wyjaśnieniu pojęcia „ legendy” oraz języka tych zazwyczaj ludowych opowieści badacze skoncentrowali się nad wyjaśnieniem historyczności legend najbardziej reprezentatywnych dla regionu świętokrzyskiego legend. W części zatytułowanej „ Wokół Kielc i Łyśca” znalazło się pięć artykułów rzucających nowe światło na legendarne wątki. Prócz wyjaśnienia pochodzenia nazwy Kielce ciekawe okazały się rozważania nad legendami związanymi z górą Łysiec. Najbardziej znane to opowieść o węgierskim królewiczu Emeryku, który według tradycji ofiarował Drzewo Krzyża Świętego czarnym mnichom z Łysej Góry. Nie mogło także zabraknąć rozważań nad świętokrzyską czarownicą oraz złymi mocami czyhającymi na dusze prawych chrześcijan i próbujących szkodzić Kościołowi. Jednak szatan zawsze przegrywał tę walkę, pozostawiając po sobie głazy z odciśniętymi czarcimi pazurami. Odrębny dział poświęcono zbójom świętokrzyskim. O ile legenda o Madeju posiada nie tylko swą świętokrzyską wersję, o tyle zbój Kak to już wyłącznie miejscowy czarny charakter. W tutejszych lasach grasowali nie tylko legendarni zbóje, ale i całkiem autentyczni rozbójnicy, a najczęściej zwykli bandyci. Jeśli do tego dodamy, iż być może sam Kuba Rozpruwacz pochodził z tych stron, to włos się na głowie jeży... W tomie opracowano też kilka wątków lokalnych. Jest zatem historia kapliczki umieszczonej wśród potężnych piaskowców na szczycie Góry Perzowej, będącej efektem zarazy i ludowej pobożności. Z kolei legenda o lochach chęcińskiego zamku znajduje potwierdzenie w badaniach archeologicznych i odkryciu szybów górniczych u podnóża zamczyska. Nie mogło także zabraknąć wątków tatarskich związanych z historycznym i turystycznym wizerunkiem Sandomierza. Ciekawa jest także interpretacja podania o Walgierzu Udałym, którego literacką wizję stworzył już sam Stefan Żeromski. Uzupełnieniem tej pracy jest wydana równocześnie książka „ Legendy i podania świętokrzyskie”. Jest ona swoista konfrontacją naukowego opracowania legend z ich obecną formułą. Na tom ten składa się 221 legend napisanych przez uczniów w ramach konkursu ogłoszonego przez Wojewódzki Dom Kultury w Kielcach. Warto sięgnąć po omawiane pozycje, aby się przekonać, że legendy nie są jedynie zwykłymi bajkami i marketingowymi produktami dla turystów. To także echa dawnych wydarzeń, których ślady przetrwały do dziś w zbiorowej pamięci. Redakcja: Krzysztof Bracha. Materiały z konferencji, 23-24.10.2008 r., Wólka Milanowska.",
  "editions": [
    {
      "title": "Legendy świętokrzyskie",
      "subtitle": null,
      "url": "https://www.kolczanksiazek.pl/wojciech-kalwat/legendy-swietokrzyskie/9788376600727",
      "publisher": "Wydawnictwo Jedność",
      "publisher_series": [],
      "translators": [],
      "medium": "paper",
      "duration_seconds": null,
      "narrators": [],
      "illustrators": [],
      "cover_artists": [],
      "isbn": "978-83-7660-072-7",
      "pages": 344,
      "published": "2009-01-01",
      "language": "pl_PL",
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-jednosc/wojciech-kalwat/legendy-swietokrzyskie_978-83-7660-072-7-80212503.jpg?v=2026-08-31%2012%3A28%3A42"
    }
  ],
  "other_languages": [],
  "characters": [],
  "chapters": []
}