Dawno temu. Historia saliszańskiego (Flathead) chłopca, z dolin Gór Skalistych, w czasach, gdy bizony wciąż wędrowały po równinach.

Dzięki ponad 200 fotografiom i rysunkom, Edward S. Curtis przedstawia kronikę kultury, polowań i tradycji rdzennych plemion amerykańskich. Żywe i pełne szczegółowych zdjęć objaśnienia życia wśród rdzennych Amerykanów z dawnych lat są sugestywne. Pasja autora, który chciał zachować wiedzę i kulturę plemion dla przyszłości, stanowi podstawę opowieści opartej na wieloletnim doświadczeniu. Curtis żył i zżył się z plemionami, poznając ich zwyczaje, rytuały, tańce i folklor. Jego szacunek dla ich sposobu życia i odwiecznych zwyczajów jest reprezentowany w tym znakomitym dziele, które stara się zaoferować czytelnikom wrażenie zarówno łatwe do odczytania, jak i głęboko wnikliwe. W niektórych momentach opowieści otrzymujemy nuty z popularnymi melodiami rdzennych Amerykanów. Dowiadujemy się, jak wyglądali wojownicy i myśliwi plemienia, jak budowano ich domy, jak osiągali sukcesy w żegludze po rzekach i różnych ceremoniach, które stanowiły podstawę życia społeczności. Wychodząc poza ikoniczne lub romantyczne symbole rdzennych Amerykanów, jesteśmy zaproszeni do odkrywania mniej znanych drobiazgów codziennego życia w wielowiekowej kulturze. A oto co sam Edward S. Curtis napisał o niej: Ta niewielka książka została napisana w nadziei na przybliżenie życia Indian w dawnych czasach, w dniach, kiedy dla plemion dalekiego zachodu biała rasa była jedynie plotką, a bizony przemierzały równiny w niezliczonej liczbie. Kolejnym powodem było zwrócenie uwagi na wielkie rozbieżności w życiu Indian, na ilość języków oraz uderzające różnice w ubiorach i obyczajach. Zostaną one podkreślone zarówno w tekście, jak na ilustracjach. Byliśmy skłonni uważać Indian za pozbawionych religii czy też życia duchowego. Jednak w każdym ważnym momencie ich życia znajdowali się pod wpływem wierzeń duchowych i praktyk religijnych. Fakt ten został poruszony nie z myślą o wygłaszaniu wykładu akademickiego, lecz jako sposób spojrzenia na wpływ, jaki wywierały na bohaterów opowieści i legendy. Starałem się pokazać, jak ich wierzenia religijne wpływały na kształtowanie charakteru młodego człowieka. Krótko mówiąc, jest to na szybko napisana historia z głębi serca, zaczerpnięta z zasobu przemyśleń i wiedzy, zbieranych przez pół życia osobistego kontaktu z wieloma plemionami w wielu krajach. Jest to dzieło podyktowane miłością i pozostaję w nadziei, że moi czytelnicy zaczerpną z tej lektury choć odrobinę tego szczęścia, jakie ja czerpałem z jej pisania.