Anakonda

Anakonda, Ferdynanda Goetla „ powieść o węglu”, przedstawia losy jednej kopalni w Zagłębiu Dąbrowskim – i związanych z nią postaci – w warunkach dekoniunktury lat 30. XX w., wywołanej przez wielki kryzys ekonomiczny. Konsekwencją tej sytuacji, dającej się dotkliwie we znaki polskiej gospodarce, szczególnie przemysłowi ciężkiemu, jest przejęcie powieściowej kopalni węgla kamiennego „ Józef” przez potężny amerykański holding o wymownej nazwie Anakonda, który powiększa swój stan posiadania, wkraczając na nieznany sobie wcześniej teren Polski. Przykład przedsiębiorstwa, które popada w zależność od wielkiego kapitału zagranicznego, pozwala zwrócić uwagę na przemiany zachodzące w gospodarce światowej, a przede wszystkim w całej ostrości przedstawić ekonomiczne i społeczne stosunki w polskim zagłębiu węglowym oraz ukazać konflikt między nowym, bezwzględnie egzekwującym regułę dochodowości właścicielem a przywiązanym do dawnych zasad, świadomym odpowiedzialności za podległą sobie kopalnię i jej załogę dyrektorem… Powieść, pisana z przerwami przez kilka dziesięcioleci i wydana w postaci książkowej dopiero pośmiertnie, na emigracji, w 1964 r. jest swoistą kontynuacją najsłynniejszego dzieła Goetla – Z dnia na dzień. Anakonda w oryginalny sposób wzbogaca reprezentację utworów podejmujących tematykę górniczą, takich jak w literaturze powszechnej Germinal (1885) Emila Zoli oraz Król Węgiel (1917) Uptona Sinclaira, a w polskiej Krety (1897) Artura Gruszeckiego, Czarne skrzydła (1928-1929) Juliusza Kadena-Bandrowskiego i liczne powieści Gustawa Morcinka.