Działanie, moralność, podmiotowość. Wokół myśli Thomasa Nagela

Książka przedstawia próbę całościowego spojrzenia na stanowisko amerykańskiego filozofa Thomasa Nagela (ur. 1937) w etyce. Jej perspektywa badawcza jest wyznaczona przez problematykę racji do działania, ideę podmiotowości oraz - łączącą je - ideę moralnego działania. Nazwą proponowaną w niej dla ujęcia tego stanowiska w filozofii moralnej, które można dostrzec w pracach Nagela, jest pluralizm racji. Jest to stanowisko, w którym ważną rolę odgrywa część deontologiczna, ale jest też w nim miejsce na określoną część konsekwencjalistyczną - część ta dotyczy tych dóbr i potrzeb, które są najbardziej podstawowe. Pluralizm racji ma swe ostateczne uzasadnienie zarówno w złożonej naturze podmiotowości, jak i w złożonej naturze zjawisk moralnych oraz szerokiej koncepcji racjonalności praktycznej. W okresie dominacji filozofii przez nauki szczegółowe i przewartościowania relacji między nimi, Nagel stawia także pytania najbardziej podstawowe, pytania dotyczące istnienia oraz sensu świadomości i podmiotowości we wszechświecie. Uwzględniając osiągnięcia XX wiecznej filozofii języka, a w szczególności Ludwiga Wittgensteina, przekracza on ograniczaną zazwyczaj w tej filozofii sferę sensów i powraca do spraw najbardziej podstawowych. W ten sposób powraca do tego, co w filozofii jest najbardziej specyficzne i najbardziej interesujące-tym sprawom poświęcone są końcowe rozdziały książki. Jest ona adresowana zarówno do tych, którzy interesują się najnowszą etyką analityczną lub filozofią amerykańską, jak i tych, których zajmuje ogólniejsze pytanie o to, jakie możliwości ma filozofia dzisiaj, w epoce bezprecedensowych sukcesów nauk szczegółowych. Marek Pyka jest adiunktem w Instytucie Ekonomii, Socjologii i Filozofii Politechniki Krakowskiej. Zajmuje się zagadnieniami z pogranicza etyki i filozofii człowieka, od strony metodologicznej interesuje się konfrontacją metod i wyników filozofii analitycznej i fenomenologii. W kręgu jego zainteresowań znajduje się również etyka zawodowa. Jest autorem monografii O uczuciach, wartościach i sympatii. David Hume i Max Scheler (Universitas 1999) oraz kilkudziesięciu artykułów publikowanych w kraju i zagranicą.